រូបថតមួយសន្លឹកនេះ ពិតជាបង្ហាញពីភាពអស្ចារ្យរបស់ប្រាសាទអង្គរវត្ត

រូបថត​មួយសន្លឹកដែល​ថត​ថែវ​ប្រាសាទ​អង្គរ​វត្ត (ផ្នែកខាងកើត នៃរឿងកូរសមុទ្រទឹកដោះ) បានបង្ហាញពីភាពអស្ចារ្យរបស់ប្រាសាទអង្គរវត្តចំពោះទស្សនទាននៃការបង្កើតប្លង់ស្ថាបត្យកម្មរបស់ដូនតាខ្មែរ​ជំនាន់មុន។ រូបនេះគឺថតដោយលោកបណ្ឌិត ចិន្ត ច័ន្ទរតនា អ្នកជំនាញបុរាណវិទ្យា និង​ប្រវត្តិសិល្បៈ នៅចំថ្ងៃព្រឹត្តិការណ៍នៃសមរាត្រី – Equinox​ ដែលព្រះអាទិត្យរះចំកំពូលកណ្តាលនៃប្រាសាទអង្គរវត្ត (២០ មីនា ២០១៩) ក្នុង​គោលបំណងចង់បង្ហាញអំពីការបង្កប់អត្ថន័យនៃ​មណ្ឌល (Mandala) និងទស្សនៈនៃលោកធាតុនិយម (Cosmology) ព្រមទាំងភាពស៊ីមេទ្រីនៅប្លង់ស្ថាបត្យកម្មរបស់ប្រាសាទ​ដ៏អស្ចារ្យមួយនេះ ដែលបុព្វបុរសខ្មែរបានកសាងឡើងដើម្បីឧទ្ទិស​ដល់ព្រះវិស្ណុនៃ​ព្រហ្មញ្ញសាសនា។ តើរូបនេះមាន​អត្ថន័យយ៉ាងដូចម្តេចខ្លះ​ សូមស្វែង​យល់ និង​សិក្សាទាំង​អស់គ្នា។

(ដោយ៖ ពិស្ណុលោក)

photo_2019-03-20_14-46-16

លោកចិន្ត ច័ន្ទរតនា អគ្គរាជទូតបុរាណវិទ្យា

លោកចិន្ត ច័ន្ទរតនា អគ្គរាជទូតបុរាណវិទ្យា (អត្ថបទចុះផ្សាយនៅថ្ងៃ 24-03-2014, 11:03 am) | ដោយ លាង ដឺលុច (ថ្មីៗ) លោកចិន្ត ច័ន្ទរតនាបានទទួលសញ្ញាបត្រថ្នាក់បណ្ឌិតពីប្រទេសបារាំងផ្នែកបុរាណវិទ្យា និងប្រវត្តិ…

Source: លោកចិន្ត ច័ន្ទរតនា អគ្គរាជទូតបុរាណវិទ្យា

ពីក្មេងយាមឡាន និងដើរលក់នំ ក្លាយជាបណ្ឌិតផ្នែកបុរាណវិទ្យា និងប្រវត្តិសិល្បៈនៅប្រទេសបារាំង

ខ្មែរ​ដំបូង​គេ ​​ទទួល​​សញ្ញាបត្រ​​បណ្ឌិត ​​ផ្នែក​​បុរាណ​វិទ្យា​ និង​ប្រវត្តិ​សិល្បៈ​​​ ពី​បារាំង​មាន​​ប្រវត្តិ​តស៊ូ​​ ​ស្ទើរ​​​​​ស្មាន​មិន​ដល់ ផ្សាយ​ក្នុង​ផ្នែក​ រសជីវិត (Sabay News) ដោយ meysoklim …

Source: ពីក្មេងយាមឡាន និងដើរលក់នំ ក្លាយជាបណ្ឌិតផ្នែកបុរាណវិទ្យា និងប្រវត្តិសិល្បៈនៅប្រទេសបារាំង

ពីក្មេងយាមឡាន និងដើរលក់នំ ក្លាយជាបណ្ឌិតផ្នែកបុរាណវិទ្យា និងប្រវត្តិសិល្បៈនៅប្រទេសបារាំង

ខ្មែរ​ដំបូង​គេ ​​ទទួល​​សញ្ញាបត្រ​​បណ្ឌិត ​​ផ្នែក​​បុរាណ​វិទ្យា​ និង​ប្រវត្តិ​សិល្បៈ​​​ ពី​បារាំង​មាន​​ប្រវត្តិ​តស៊ូ​​ ​ស្ទើរ​​​​​ស្មាន​មិន​ដល់

ផ្សាយ​ក្នុង​ផ្នែក​ រសជីវិត (Sabay News) ដោយ meysoklim

ជា​កូន​ខ្មែរ​​​ដំបូង​គេ ​​ដែល​​បាន​បញ្ចប់​ការ​សិក្សា​​បណ្ឌិត ​​ផ្នែក​​បុរាណ​វិទ្យា​ និងប្រវត្តិសិល្បៈអាស៊ីអាគ្នេយ៍
នៅ​ប្រទេស​បារាំង​ និង​​​កំពុង​រួម​ចំណែក​យ៉ាង​ធំ​ធេង ​​​ជួយ​កិច្ច​ការងារ​សង្គម​​ ជា​ពិសេស​​លើ​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ និង​ផ្សព្វផ្សាយ​វិស័យ​បុរាណ​វិទ្យា។ ​

លោក​​ ចិន្ត ច័ន្ទ​រតនា ​ត្រូវ​បាន​​​មនុស្ស​ម្នា​ជា​ច្រើន​​​ស្គាល់​​​លោក​​តាម​​រយៈ​​បទ​បង្ហាញ​ពី​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​​​ខ្មែរ​ទាក់ ទងនឹង​ប្រាសាទ​កោះកេរ ​និង​រាជ្យព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៤។​ ប៉ុន្តែ​​គេ​​នៅ​មិន​ទាន់​ស្គាល់​ពី​​ប្រវត្តិ​តស៊ូ​របស់​លោក​នៅ​ឡើយ​​ទេ​។​ លោក​ ធ្លាប់​​ទួល​នំ​លក់​កាល​ពី​​កុមារភាព​ ដើម្បី​បាន​ប្រាក់​​យក​​បន្ត​ការ​សិក្សា​​​​ ដោយ​ហេតុ​​ថា ស្ថាន​ភាព​គ្រួសារ​​ជួប​ការ​លំបាក​ខ្លាំង។

កុមារភាព​

លោក​ ចិន្ត​ ច័ន្ទ​រតនា ​វ័យ ៣៤ ឆ្នាំ​ មាន​ទី​កន្លែង​ កំណើត​នៅ​​​សង្កាត់​លេខ​ ៦ ក្នុង​រាជ​ធានី​ភ្នំពេញ​។ លោក​គឺជា​​​កូន​ទី​ ៣ ​ក្នុង​ចំណោម​​បង​ប្អូន​ ៤​ នាក់ ស្លាប់​អស់​ពីរ​នាក់​ ដោយ​សារ​ជំងឺ​។ ​លោក​ឪពុក​ និង​អ្នក​ម្ដាយ​ គឺ​ជា​​មន្ត្រី​បម្រើ​ការងារ​នៅ​ក្រសួង​វប្បធម៌​ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ​។

1975034_634741379912561_1564526432_n

ទួល​នំ​លក់ និង​យាម​ឡាន​ឲ្យ​គេ​​​​

កើត​​ក្នុង​ត្រកូល​​ជា​អ្នក​សិល្បករ​​​ ​ប្រឈម​នឹងការ​​លំបាក​ រក​ព្រឹក​ខ្វះ​ល្ងាច​ រក​ល្ងាច​ខ្វះ​ព្រឹក​ ដោយ​សារ​ឪពុក​ម្ដាយ​គ្មាន​ជំនាញ​អ្វី​ក្រៅ​ពី​ផ្នែក​សិល្បៈ។ ទោះ​យ៉ាង​​​ណា​ឪពុក​ម្ដាយ​លោក​​​នៅ​តែ​ខិត​ខំ​​ព្យាយាម​​បី​បាច់​ ថែរក្សា​ និង​អប់រំ​កូន​​​​ ក៏​ប៉ុន្តែ​ដោយ​សារ​ចង់​ជួយ​​គ្រួសារ​ លោក​បាន​​​ចេញ​​រក​ប្រាក់​​ ដើម្បី​​តាំង​ពីរ​កុមារភាព​ ក្នុង​​នោះ​​ធ្វើ​ជា​អ្នក​យាម​​ឡាន ​អ្នក​លក់​បាយ​ និង​ដើរ​ទួល​នំ​លក់​ជា​ដើម​​​​។​

“ខ្ញុំ​​នៅ​ចំាំ​បាន​​ពេល​​នោះខ្ញុំ​មាន​​អាយុ​ប្រហែល​ ៩ ទៅ​១០ ឆ្នាំ​ប៉ុណ្ណឹង​ ខ្ញុំ​ដើរ​ទួល​នំ​លក់​ ជូន​កាល​លក់​ទឹក​សុទ្ធ ​និង​យាម​ម៉ូតូ ​ពិសេស​ក្នុង​ឱកាស​បុណ្យ​អុំ​ទូក ​ក្រៅ​ពី​នោះ​ជួយ​លក់​បាយ​ម្ដាយ​ នៅ​ម្ដុំ​កំពង់​ផែ​កាណូត​ ​ក្បែរផ្សារ​ចាស់​​។​ ដូច្នេះ​ព្រឹក​ព្រលឹម​ស្រាង​ៗ ខ្ញុំ​ត្រូវ​ក្រោក​​ជិះ​កង់​ជា​​មួយ​ឪពុក​ខ្ញុំ​ ដើម្បី​យក​បាយ​មក​​លក់​នៅ​ម្តុំ​សួន​ច្បារ​​ផ្សា​រចាស់​។​ បន្ទាប់​មក​ដល់​ម៉ោង​រៀន​​ទើប​ជិះ​កង់​ជាមួយ​ឪពុក​​មក​​​ផ្ទះ​ទៅ​សាលា​​​។ នេះ​គឺ​ជា​អតីត​កាល​​មួយ​ ដែល​ខ្ញុំ​ចាំ​មិន​ភ្លេច​។​​ឪពុក​ខ្ញុំ​គាត់​ប្រាប់​ថា ​គ្មាន​អី​​ចែក​​ឲ្យ​​កូន​ទេ​ អ្វី​ដែល​​កូន​​ប្រឹង​ប្រែង​ វា​ជា​ចំណេះ​ដឹង​​របស់​កូន​​ហើយ​”។ លោក រតនា​ បន្ថែម​។

ធ្វើ​ច្រើន​ចេះ​ច្រើន​

លោក​បាន​បន្ត​ជួយ​កិច្ច​ការងារ​ឪពុក​ម្ដាយ​​ រហូត​ដល់​​អាយុ ​​ប្រហែល​ ១៦ ឆ្នាំ​​ ។​ ជីវភាព​​គ្រួសារ​​​​​បាន​​ភាព​ប្រសើរ​បន្តិច​ ខណៈ​​​ឪពុក​ លោក​បាន​ទទួល​ការងារ​ជា​ប្រធាន​ផ្នែក​​ផលិត​​ចម្រៀង​កាយ​វិការ​ខារ៉ាអូ​ខេ​ពី​ផលិត​កម្ម​ក្រៅ​​ស្រុក​។​ លោក​បាន​ចុះ​​ប្រឡូក​ការងារ​ទាំង​អស់​នេះ​ជាមួយ​​ឪពុក​ និង​ក្រុម​ការងារ​ជា​ច្រើន​នាក់​ទៀត​ បើ​ទោះ​ជា​មិន​ធ្លាប់​​មាន​បទ​​ពិសោធន៍​ផ្នែក​នេះ​ក៏​ដោយ​។ “ពេល​នោះ ​ឪពុក​ខ្ញុំ​គ្មាន​ពេល​បង្រៀន​ទេ​ ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​​​​តែង​​​​សង្កេត​មើល​គ្រប់​សកម្មភាព​របស់​គាត់​ជានិច្ច​​ តាំងពី​របៀប​ថត​ ការ​មើលប្លង់​ និង​ការ​កាត់​ត​ជាដើម​។ មើលយូរ​ៗ​​វា​ចាំ​ និង​​​ក្លាយ​ជា​ទម្លាប់ ទន្ទឹម​នឹង​ការ​អនុវត្ត​ផ្ទាល់​។​ ​​ទី​​បំផុត​​​​ខ្ញុំ​ដឹង​ពី​របៀប​កាត់​តរូបភាព​ និងសំឡេង ព្រមទាំង​ការ​​រត់​អក្សរ​ខារ៉ាអូខេ​​​ ជាដើម”។
​​​
ចប់​បាក់ឌុប​រៀន​​មុខ​ជំនាញ​មិន​ត្រូវ​ចំណូល​ចិត្ត

នៅ​ឆ្នាំ​​ ១៩៩៦ លោក​បាន​ប្រលង​ជាប់​សញ្ញា​​បត្រ​មធ្យម​សិក្សា​ទុតិយភូមិ​ជាប់​ជា​ស្ថាពរ​។​ ទន្ទឹម​គ្នា​នោះ​ លោក​ក៏​​បាន​​ប្រលង​ជាប់​​ ផ្នែក​មគ្គុទ្ទេសក៍​ និង​ចូល​រៀន​​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​ន័រតុន​ជំនាញ​​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច​ តាម​ឪពុក​ម្ដាយ​ បើ​ទោះ​ជា​​​លោក​មិន​​មាន​ចំណូល​ចិត្ត លើ​មុខ​ជំនាញ​នេះ​យ៉ាង​ណា។ “ខ្ញុំ​ចូល​​ចិត្ត​លើ​មុខ​វិជ្ជា​ផ្នែក​បុរាណ​វិទ្យា​ ដោយ​សារ​តាំង​ពី​តូច​មក​ ខ្ញុំ​និយម​អាន​សៀវភៅ​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ ទើប​ធ្វើ​​ឲ្យ​ខ្ញុំ​​​​​​ចង់​​​ដឹង​ និង​ធ្វើ​​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​លើ​ផ្នែក​នេះ​​”​។​

លោក​ រតនា​ បាន​ព្យាយាម​ប្រលង​ចូល​សាកលវិទ្យាល័យ​ភូមិន្ទ​វិចិត្រ​សិល្បៈ​​ ដោយ​ជ្រើស​រើស​មុខ​ជំនាញ​បុរាណ​វិទ្យា​ជា​រៀង​រាល់​ឆ្នាំ​។ រហូត​ដល់​ឆ្នាំ​១៩៩៩​ ទើប​លោក​អាច​សម្រេច​​ក្តី​ស្រមៃ​របស់​​ខ្លួន​ ​លើ​មុខ​ជំនាញ​​ ដែល​ខ្លួន​ពេញ​ចិត្ត។​​

លោក​បាន​ឆ្លៀត​ធ្វើ​​ជា​​មគ្គុទ្ទេសក៍​នៅ​ថ្ងៃ​សៅ​រ៍-អាទិត្យ​ ពេល​យប់​កាត់​ត​វីដេអូ​​ខារ៉ាអូខេ​ ដើម្បី​បាន​ថវិកា​មួយ​ផ្នែក​បន្ត​ការ​សិក្សា​​។ ចំណែក​ពេល​ថ្ងៃ​លោក​បាន​​​ទៅ​​សិក្សា​ធម្មតា​។ “​ចឹង​ខ្ញុំ​អាច​ទទួល​បាន​ថវិកា​ខ្លះ​។​ មិន​ច្រើន​​ទេ ដើម្បី​ទំនុក​បម្រុង​ការ​សិក្សា​ និង​សល់​ខ្លះ​​ជូន​ម្ដាយ​​។ ម្យ៉ាង​ទៀត ការងារ​ទាក់​ទងនឹង​​មគ្គុទេសក៍​ក៏​ជា​ចំណូល​ចិត្ត​របស់​ខ្ញុំ​​ដែរ​ ព្រោះ​​បាន​​រួម​ចំណែក​ឲ្យ​ភ្ញៀវ​​​ស្គាល់​តំបន់​ទេសចរណ៍​​​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​​បុរាណ​​ បើ​​ទោះ​ជា​ភាសា​អង់គ្លេស​របស់​ខ្ញុំ កាល​នោះ​មិន​បាន​ជ្រៅ​ជ្រះ​ប៉ុន្មានទេ​”។

ធ្វើ​ការងារ​​ច្រើន​ពេក​​ស្ទើរ​រ​ខូច​ភ្នែក​ម្ខាង​​

Dr. CHEN Chanratana, Founder/President of Kerdomnel Khmer Foundation.

ជា​យុវជន​ម្នាក់​ ដែល​មាន​បំណង​ជួយ​ជីវភាព​គ្រួសារ​ឲ្យ​មាន​ភាព​ប្រសើរ​ឡើង​។ ម្យ៉ាង​​ខ្លួន​ឯង​ក៏​ចង់​បាន​បទ​ពិសោធន៍​ថ្មី​ៗ​​​​ ​ជា​ហេតុ​ធ្វើ​​​​​ឲ្យ​លោក​​មាន​បញ្ហា​ភ្នែក​​ធ្ងន់ធ្ងរ​​ទាំង​វ័យ​ក្មេង​។​​ លោក​មាន​ជំងឺ​​ហើម​សរសៃ​ ក្នុង​កូន​ក្រមុំ​ភ្នែក​។ វេជ្ជបណ្ឌិត​​ហាម​មិន​ឲ្យ​​លោក​សម្លឹង​​កុំព្យូទ័រ​ បើ​មិន​ដូច្នេះ​ទេ​អាច​ប្រឈម​នឹង​ការ​ខូច​ភ្នែក​​ម្ខាង​។ ​ក្រៅ​​ពី​នោះ​​ក៏​មាន​​បញ្ហា​​ក្រពះ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ផង​ដែរ​។​ “ខ្ញុំ​ព្រួយ​បារម្ភ​ជា​ខ្លាំង​ ព្រោះ​ថា​​​ខ្លួន​ខ្ញុំ​ទើប​អាយុ​ជាង ​២០ ​ឆ្នាំ​បែរ​ជា​មាន​បញ្ហា​ភ្នែក​បែប​នេះ​។ ​ខ្ញុំ​បាន​ចំណាយ​​​រយៈ​ពេល​បី​ខែ​ ​ភ្នែក​​ខ្ញុំ​បាន​ប្រសើរ​បន្តិច​។ ប៉ុន្តែ​ទោះ​ជា​សះ​ស្បើយ​​ក៏​​ភ្នែក​របស់​ខ្ញុំ​អត់​ដូច​ដើម​ដែរ​ ពេល​ខ្លះ​ខ្ញុំ​មើល​ទៅ​​ទេសភាព​ជុំវិញ​ខ្លួន​ ឃើញ​រាង​អង្កាញ​ៗ និង​​ពណ៌​ស​ខ្មៅ​។​ ប៉ុន្តែ​ទោះ​យ៉ាង​ណា​ក៏​​បាន​ល្អ​ជាង​ពេល​ឈឺ​ដែរ​។​ ពេល​ឈឺ​ខ្លាំង ​ភ្នែក​ខ្ញុំ​សឹង​​តែ​ខ្វាក់​ម្ខាង​ទៅ​​ហើយ។ ខ្ញុំ​ទៅ​រៀន​ទាំង​បិទ​ភ្នែក​ម្ខាង​”​។

​ឱកាស​ទស្សន​កិច្ច​សិក្សា​នៅ​​បរទេស

​ដោយ​សារ​​នៅ​សាលា​បុរាណ​​វិទ្យា​ មាន​​រៀន​ថ្នាក់​ភាសា​បារាំង​ ​ក្រោយ​ពី​ទទួល​បាន​​ជំនួយ​ពី​ ​ទីភ្នាក់ងារនៃ​សាកលវិទ្យាល័យ​ ដែល​និយាយ​ភាសាបារាំង​​ (Agence Universitaires Francophones – AUF) ​ព្រោះ​ផ្នែក​នេះ​​​មាន​ឯកសារ​​​ជា​ភាសា​បារាំង​​ស្ទើរ​៩០​%​​នៃ​ឯកសារ​ដែល​ត្រូវ​អាន​​​។​ ដូច្នេះ​ក្នុង​មួយ​សប្ដាហ៍​លោក​​ត្រូវ​រៀន​ភាសា​បារាំង​ជាង​ ២០ ម៉ោង​ជាមួយ​នឹង​គ្រូ​​ខ្មែរ​។​ រហូត​រៀន​ចប់​ឆ្នាំ​ទី​១​ លោក​មាន​​ឱកាស​បាន​ទទួល​អាហារូប ករណ៍​ទៅ​ទស្សនកិច្ច​សិក្សា​ នៅ​ប្រទេស​​បារាំង​រយៈ​ពេល​២ ខែ​។​​ “ខែ​​ទី​១ ខ្ញុំ​ទៅ​នៅ​តំបន់​ Boulogne-sur-Mer ​ជិតប្រទេស​អង់គ្លេស​ ខែ​ទី​២ ខ្ញុំ​ទៅ​នៅ​តំបន់ Perpignan ជិត​អេស្ប៉ាញ​។ ខ្ញុំ​​ទៅ​ឃើញ​ស្រុក​គេ​មាន​​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​ច្រើន​។​ ដូច្នេះ​ធ្វើ​ឲ្យ​ចិត្ត​ខ្ញុំ​ស្រលាញ់​​ និង​គិត​ថា​ បើ​​ថ្ងៃ​ក្រោយ​មាន​​ឱកាស​ ខ្ញុំ​នឹង​ប្រឹង​រៀន​ឲ្យ​បាន​អាហារូបករណ៍​មក​​ស្រុក​បារាំង​​​។​​ ម្យ៉ាង​​​​ខ្ញុំ​​​បាន​ស្គាល់​អ្នក​គ្រូ​ម្នាក់​ឈ្មោះ​ ដានីញែល ហ្គេរ៉េ (Danielle Guéret) ​​​ជន​ជាតិ​បារាំង​​ ជា​គ្រូ​ស្ម័គ្រ​ចិត្ត​​​​ជំនាញ​បុរាណ​វិទ្យា​ គាត់​មក​​តាម​​ប្តី​ ដែល​​​​​បម្រើ​ការងារ​​នៅ​ស្រុក​ខ្មែរ។ ​គាត់​ចាប់​អារម្មណ៍​កូន​សិស្ស​ពី​រ​បី​នាក់ ដែល​សុទ្ធ​សឹង​ជា​​អ្នក​ប្រឹង​រៀន​​ ក្នុង​នោះ​មាន​ខ្ញុំ​​ដែរ។​ គាត់​​ប្រាប់​ថា​ខំ​រៀន​​ទៅ​ បើ​មាន​ឱកាស​​គាត់​នឹង​ជួយ​ខ្ញុំ​បាន​ទៅ​សិក្សា​នៅ​ស្រុក​បារាំង​​​។ ពេល​នោះ​​ខ្ញុំ​កាន់​តែ​មាន​ទឹក​ចិត្ត​ប្រឹង​រៀន​ភាសា​បារាំង​ទ្វេរដង
”។​​

​ទៅ​ទស្សនា​​តំបន់​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​ជប៉ុន​


គ្រាន់​តែ​​ចប់​​បរិញ្ញាបត្រ​ផ្នែក​បុរាណ​វិទ្យា​ភ្លាម​​ លោក​ មាន​​ឱកាស​ ​ធ្វើ​ទស្សន​កិច្ច​សិក្សា​​​នៅ​ប្រទេស​ជប៉ុន​រយៈ​ពេល​​បី​សប្ដាហ៍​ (ដោយ​មាន​ជំនួយ​ពី​វិទ្យាស្ថាន​ស្រាវ​ជ្រាវ​ណារ៉ា) ​ខណៈ​ការ​ជ្រើស​រើស​នេះ ដោយ​ផ្អែក​លើ​​​បទពិសោធន៍​​ ដែល​លោក​ធ្លាប់​ធ្វើ​ការងារ​ស្ម័គ្រ​នៅ​អង្គការ​ជប៉ុន​មួយ​​ឈ្មោះ​ក្រុម​ការងារ​​ជប៉ុន​ដើម្បី​ការ​គាំ​ពារ​ប្រាសាទ​តំបន់អង្គរ​ (Japanese team for safeguarding of Angkor – JSA) ក្នុង​ខេត្ត​សៀម​រាប និង​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​ ក្នុង​ចំណោម​និស្សិត​ជាង​២០ នាក់​ ព្រម​ទាំង​ការ​ធ្វើ​​សម្ភាស​ផ្ទាល់​មាត់​។​ “​ខ្ញុំ​បាន​ទៅ​ទស្សន​កិច្ច​សិក្សា​នៅ​តំបន់​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ ​និង​ស្វែង​​យល់​​ពី​​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​​របស់​​ប្រទេស​ជប៉ុន​ផង​ដែរ”។
​​
​ក្រោយ​ពី​ត្រលប់​មក​ពី​ប្រទេស​​ជប៉ុន​​ លោក​បាន​បន្ត​ការងារ​ជា​អ្នក​មគ្គទេសក៍​ទេសចរណ៍​ ខណៈ​ការងារ​កាត់​ត​វីដេអូ​រាង​​ស្បើយ​បន្តិច​​។នៅ​ឆ្នាំ​​២០០៤​ ​ដដែល​​លោក​​ក៏​​ត្រូវ​បាន​ឪពុក​ម្ដាយ​បាន​រៀប​គួរ​ស្រករ​ឲ្យ​​ ​​ជាមួយ​​ ​យុវនារី​ម្នាក់​​​ ដែល​រៀន​​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​​ផ្នែក​បុរាណ​វិទ្យា​ជាមួយ​គ្នា​។

មាន​បញ្ហា​ភាសា​​ ពេល​​​ទៅ​សិក្សា​​នៅ​បារាំង​​

ដោយ​សារ​​ការ​ខិត​ខំ​ព្យាយាម​ មិន​ធ្វើ​ឲ្យ​លោក​​ រតនា​ អស់​សង្ឃឹម​នោះ​​ទេ​។ លោក​បាន​សម្រេច​បំណង​ប្រាថ្នា​របស់​ខ្លួន​​នៅ​មួយ​ឆ្នាំ​ បន្ទាប់​ពី​​ ចប់​ថ្នាក់​បរិញ្ញាបត្រ​។​ អាច​ទៅ​បន្ត​ការ​សិក្សា​​ថ្នាក់​អនុបណ្ឌិត​នៅ​ប្រទេស​បារាំង​​លើ​ជំនាញ​បុរាណ​​វិទ្យា​ រយៈ​ពេល​​ពីរឆ្នាំ​​ តាម​រយៈ​អាហារូបករណ៍​ នៃ​ស្ថាន​ទូត​បារាំង​ប្រចាំ​នៅ​កម្ពុជា​ផ្ដល់​ឲ្យ​។ ប៉ុន្តែ​ដោយ​សារ​លោក​មាន​ពិន្ទុ​​ខ្ពស់​ ទើប​សាលា​នៅ​ឯ​ប្រទេស​បារាំង​ បាន​តម្រូវ​ឲ្យ​លោក​រៀន​តែមួយ​ឆ្នាំ​ទេ។​ “នេះ​អាច​​ជា​ដំណឹង​ល្អ​សម្រាប់​ខ្ញុំ​​ តែ​​​បែរ​ជា​​​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្ញុំ​​ភ័យ​បុក​ពោះ​ទៅ​វិញ​​​ ដោយ​ហេតុ​ថា​ ខ្ញុំ​មាន​​បញ្ហា​​ភាសា ខ្ញុំ​ស្ដាប់​គេ​​អត់​បាន​​ ទោះ​ជា​ខ្ញុំ​ចេះ​ភាសា​បារាំង​ពី​ខ្មែរ​ក៏​ដោយ​​។​ ​​គ្រូ​បង្រៀន​​​ពីរ​ម៉ោង​ ខ្ញុំ​កត់​បាន​៥​ បន្ទាត់ប៉ុណ្ណោះ​​។​ ដល់​ពេល​ខ្ញុំ​ក្រឡេក​មើល​​ទៅ​កូន​សិស្ស​បារាំង​គេ​កត់​បាន​៥​ ទៅ៦​ ទំព័រ​”។​​

HE Hang Chuon Naron

ប្ដូរ​​ឥរិយាបថ​ ដើម្បី​អភិវឌ្ឍន៍​​​ភាសា​

​លោក​ រតនា​​ មាន​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ជា​ខ្លាំង​​​ចំពោះ​បញ្ហា​ភាសា​ ខណៈ​ការ​​សិក្សា​រយៈ ពេល​​មួយ​ឆ្នាំ​គឺ​​ជា​​ពេល​​វេលា​​​ដ៏​​ខ្លី​បំផុត។ ​ពិសេស​លោក​ត្រូវ​​​រៀប​ចំ​សារណា​​ជា​ភាសា​បារាំង​ ទើប​អាច​​ទទួល​បាន​សញ្ញាបត្រ។ ចុះ​បើ​ភាសា​របស់​លោក​​​​ស្តាប់​គ្រូ​ពន្យល់​មិន​បាន​ផង​ តើ​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​ ដោយ​វិធី​ណា?

ទី​បំផុត​សំនួរ​នេះ​​ធ្លាក់​ដល់​អ្នក​គ្រូ​​ ដានីញែល ហ្គេរ៉េ ជា​សាស្ត្រាចារ្យ​បង្រៀន​លោក​​​​នៅ​ស្រុក​​ខ្មែរ​​ និង​ជា​អ្នក​​ធ្លាប់​បាន​ជួយ​​លើក​ទឹក​ចិត្ត​លោក​តាំង​ពី​ស្រុក​ខ្មែរ​ រហូត​ដល់​ប្រទេស​បារាំង​។​ អ្នក​គ្រូ​បាន​ផ្ដល់​​យោបល់​​ទៅ​ លោក​​​គួរ​ប្តូរ​ឥរិយាបថ​​ នៃ​ការ​រស់​នៅ​ជា​សំខាន់​ និង​បង្កើន​ការ​ប្រាស្រ័យ​ទាក់​ទង​ជាមួយ​ នឹង​ជន​​ជាតិ​បារាំង ខណៈ​​កន្លែង​ ដែល​​លោក​រស់​នៅ​ ភាគ​ច្រើន​ជា​ជន​ជាតិ​ខ្មែរ​។​

ក្រោយ​ទទួល​បាន​ការ​ណែ​នាំ​នេះ​ភ្លាម​ ​ពេល​វិស្សមកាល​​​បាន​មក​ដល់​។​​ ​លោក​បាន​​ឆ្លៀត​ធ្វើ​ការងារ​​នៅ​​ផ្សារ​មេឃ​(ដូច​ផ្សារ​​​ក្រមួន​ នៅ​ស្រុក​ខ្មែរ​) ដែល​នាំ​ឲ្យ​លោក​អាច​អភិវឌ្ឍន៍​ភាសា​បាន​យ៉ាង​ឆាប់​រហ័ស ក្នុង​រយៈ​ពេល​តែ​ពីរ​ខែ​។ “​ខ្ញុំ​​បាន​ការងារ​នៅ​ផ្សារ​នោះ​ មាន​តួនាទី​ជា​អ្នក​លក់​មាន់​។​ ​លក់​បាន​មួយ​រយៈ​ ខ្ញុំ​មាន​អារម្មណ៍​ថា ​ភាសា​របស់​ខ្ញុំ​គឺ​បាន​កើន​ឡើង​ ដោយ​​មិន​ដឹង​ខ្លួន​ ។​ ​ខ្ញុំ​អាច​ស្ដាប់​បាន​គ្រប់​ជន​ជាតិ​ទាំង​អស់​និយាយ​​បារាំង​ ជា​ភាសា​អ្នក​ផ្សារ​​ និង​​គ្រាម​ភាសា​ខ្ញុំ​អាច​ស្ដាប់​បាន​​”។

លោក​ រតនា​ បាន​ចាត់​ទុក​ថា​ ការងារ​ ដែល​លោក​ធ្វើ​គឺ​ជា​ឱកាស​មួយ​ ដែល​លោក​អាច​​សិក្សា​​ទាំង​ភាសា​​បារាំង​ ព្រម​​ទាំង​រក​ប្រាក់​ចំណូល​ផ្គត់​ផ្គង់​ការ​​សិក្សា​ និង​​គ្រួសារ​​នៅ​​ឯ​ស្រុក​កំណើត​បាន​ផង​ដែរ​​។​

មិន​យូរ​​ប៉ុន្មាន​ ធ្មិច​បើក​ៗ​​​​​លោក​បាន​​​បញ្ចប់​​ថ្នាក់​អនុបណ្ឌិត​​​លើ​ជំនាញ​បុរាណ​វិទ្យា​ និង​ប្រវត្តិ​សិល្បៈ​អាស៊ីអាគ្នេយ៍​ពី​សាកលវិទ្យាល័យ​ស៊័រប៊នប៉ារីស៍​៣ ​(Université de Sorbonne-Nouvelle Paris 3) ដែល​ជា​សាកលវិទ្យាល័យ​ដ៏​ល្បី​មួយ​ ក្នុង​ចំណោម​សាកលវិទ្យាល័យ​ល្បី​ៗ​នៅ​ប្រទេស​បារាំង។ ​ភ្លាម​ៗ​​​លោក​បាន​​ដាក់​ពាក្យ​​សុំ​អាហារូបករណ៍​រៀន​​​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​​ផ្នែក​បុរាណ​​វិទ្យា​​។​

11149773_10152841387238634_4719737143676893000_o

ជាប់​អាហារូបករណ៍​ថ្នាក់​បណ្ឌិត ​​ជាមួយ​នឹង​បន្ទុក​គ្រួសារ​កាន់​តែ​ធ្ងន់
​​​​​

​ជា​ការ​ត្រេក​អរ​​បំផុត​សម្រាប់​រូប​លោក​​ និង​ក្រុម​​គ្រួសារ​ ការ​ដែល​បាន​ជាប់​អាហារូបករណ៍​​​បន្ត​​សិក្សា​ថ្នាក់​​បណ្ឌិត​​រយៈ​​ពេល​ ៦​ឆ្នាំ​ បន្ថែម​ទៀត​នៅ​ប្រទេស​បារាំង​។​ ការ​សិក្សា​​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​គឺ​ទាម​ទារ​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ច្រើន​។​ ដូច្នេះ​​មិន​តម្រូវ​ឲ្យ​លោក​​ស្នាក់​នៅ​ប្រទេស​បារាំង​រហូត​នោះ​ទេ​។​ លោក​​អាច​​ស្នាក់​នៅ​ប្រទេស​បារាំង​រយៈ​ពេល​ ៦ ខែ​នៅ​ស្រុក​ខ្មែរ​ ៦ ខែ​។​

​បុរាណវិទ្យា ​និង​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​សិល្បៈ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​ គឺ​​ជា​ជំនាញ​ ដែល​លោក​​សិក្សា​​តាំង​ពី​ថ្នាក់​អនុបណ្ឌិត​ រហូត​ដល់​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​។ ប៉ុន្តែ​ទោះ​​ជា​យ៉ាង​ណា​ សម្រាប់​ការ​សិក្សា ​នៅ​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​នា​​ពេល​នេះ​​ក៏​​​ត្រូវ​ឃ្លាត​ឆ្ងាយ​ពី​ភរិយា និង​កូន​ជា​ទី​ស្រលាញ់​ ក្នុង​រយៈ​ដ៏​វែង​បន្ថែម​ទៀត​ ខណៈ​​គ្រួសារ​កាន់​តែ​​ប្រឈម​​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច​​ និង​ទាម​​ទារ​នូវ​​ភាព​កក់​ក្តៅ​។​ ​ប៉ុន្តែ​​លោក​យល់​ថា​ បើ​សិន​ជា​មិន​បែក​គ្នា​នៅ​ពេល​នោះ​នឹង​លែង​មាន​ឱកាស​ទៀត​ហើយ​ ព្រោះ​ថា​ ឱកាស​មិន​មែន​មាន​រហូត​នោះ​ទេ​។ “ពេល​​ខ្ញុំ​ចេញ​ទៅ​សិក្សា​នៅ​ស្រុក​បារាំង​ ដូច​លោក​ដឹង​ស្រាប់​ហើយ​គឺ​ត្រូវ​តែ​​ផ្ដាច់​ពី​​គ្រួសារ​។ ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​មិន​អាច​កាត់​ផ្ដាច់​ទាំង​ស្រុង​ទេ​។​ ខ្ញុំ​ត្រូវ​រក​ការងារ​ដើម្បី​​បាន​លុយ​ខ្លះ​ ផ្ញើ​មក​ភរិយា​ខ្ញុំ​ ​ចិញ្ចឹម​កូន​។​ ដូច្នេះ​​អ្វី​ ដែល​ជា​​កម្លាំង​ចិត្ត​ខ្ញុំ​ត្រូវ​តែ​ប្រឹង​ បើ​សិន​ខ្ញុំ​មិន​ប្រឹង​នៅ​ពេល​នោះ​ទេ​ ខ្ញុំ​នឹង​បរាជ័យ​​។​ខ្ញុំ​ត្រូវ​តែ​សម្រេច​គោល​ដៅ​​ឲ្យ​បាន​។ ភរិយា​ខ្ញុំ​គាត់​មិន​ដែលទោមនស្ស​​អី​ទេ​ ព្រោះ​គាត់​​​យល់​ពី​បំណង​ប្រាថ្នា​របស់​ខ្ញុំ​។​​ គាត់​សុខ​ចិត្ត​ចិញ្ចឹម​បី​បាច់​កូន​តែ​ម្នាក់​ឯង​​ ចំណែក​ខ្ញុំ​ឆ្លៀត​ពេល​វេលា​ពី​ការ​សិក្សា​ត្រូវ​ធ្វើ​​ការងារ​ ផ្ញើ​​ប្រាក់​ខ្លះ​មក​ភរិយា​។​ ដូច្នេះ​ជីវិត​ជា​និស្សិត​មិន​លំបាក​នោះ​ទេ​ តែ​ជា​មេ​គ្រួសារ​គឺ​លំបាក​”។​

ឪពុក​ស្លាប់​​​ ចំ​ថ្ងៃ​ប្រពន្ធ​​​សម្រាល​កូន​ទី​៣​ មិន​បាន​មក​​

នៅ​ចុង​ឆ្នាំ​​២០១០ និង​ដើម​​ឆ្នាំ​២០១១​ គឺ​ជា​ពេល​​វេលា​ដ៏​លំបាក​មួយ​ ព្រោះ​​​លោក​មិន​អាច​មក​ទាន់​ដង្ហើម​​ចុង​ក្រោយ​ឪពុក​​ និង​បាន​​មើល​មុខ​កូន​ ប្រពន្ធ​​​ ដែល​ទើប​​សម្រាល​ ក្នុង​ថ្ងៃ​តែ​មួយ​​ទេ​។ ​ ហេតុ​ផល​តែ​ម្យ៉ាង​គឺ​បញ្ហា​សេដ្ឋកិច្ច​ ធ្វើ​ឲ្យ​លោក​គិត​អ្វី​មិន​ចេញ​ រហូត​មាន​​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​​ផ្លូវ​ចិត្ត​ធ្ងន់ធ្ងរ​។លោក​​ទទួល​បាន​ការ​​ណែ​នាំ​ពី​វេជ្ជបណ្ឌិត​ផ្នែក​​ផ្លូវ​ចិត្ត​​ មិន​ឲ្យ​លោក​ធ្វើ​អ្វី​​​ទាំង​អស់​​រយៈ​ពេល​កន្លះ​​ខែ​ ​ព្រម​ទាំង​ផ្ដល់​ថ្នាំ​រំងាប់​អារម្មណ៍​​​​ដល់​លោក​។​ “​ក្នុង​រយៈ​ពេល​កន្លះ​ខែ​ហ្នឹង​​ មិត្តភ័ក្ដិ ខ្ញុំ​នៅ​ជាមួយ​ខ្ញុំ​រហូត​។ គាត់​នាំ​​ខ្ញុំ​ដើរ​លេង​ដើម្បី​បន្ធូរ​អារម្មណ៍​។ ​អញ្ចឹង​​រយៈ​ពេល​​ហ្នឹង​​​ទាំង​ការងារ​សរសេរ​ និង​ការ​​ងារ​ក្រៅ​ម៉ោង​នៅ​​ស្រុក​បារាំង​​ខ្ញុំ​អត់​បាន​ធ្វើ​ទេ​​​​​”។​
​​​​​
ខ្វះ​ខាត​ខ្លាំង​សុំ​ថៅកែ​​នៅ​បារាំង​ធ្វើ​ការងារ​ពេញ​ម៉ោង​

ជាទូទៅ​​និស្សិត​​​បន្ត​ការ​សិក្សា​នៅ​ស្រុក​បារាំង​មិន​អាច​ធ្វើ​ការងារ​ពេញ​ម៉ោង​បាន​ទេ​។ ប៉ុន្តែ​​ដោយ​ហេតុ​ថា​ លោក​កំពុង​​​​ប្រឈម​នឹង​បញ្ហា​ថវិកា​​ ខណៈ​​​នៅ​១ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយ​លោកត្រូវ​បាន​សាលា​​ផ្ដាច់​លុយ​ជំនួយ អាហា រូបករណ៍​។​ លោក​​បាន​សុំ​ថៅកែ​ធ្វើ​ការ​​ងារ​អ្នក​លក់​កាហ្វេ​​ និង​លក់​នំ​នៅស្ថានីយ៍​រថភ្លើង​​ ​ពេញ​​ម៉ោង​ ហើយ​​យក​​ម៉ោង​សម្រាក​ពី​ការងារ​ឆ្លៀត​​សរសេរ​កិច្ច​ការងារ​ស្រាវ​ជ្រាវ។ “​​​ខ្ញុំ​ប្រឹង​ណាស់​ធ្វើ​ការងារ​សព្វ​បែប​យ៉ាង​។​ បើ​យើង​មិន​ធ្វើ​ទេ​​ នឹង​អត់​មាន​លុយ​បង់​ថ្លៃ​សាលា ការ​ហូប​ចុក​​ និង​លុយ​ថ្លៃ​ផ្ទះ​ជាដើម។​ អញ្ចឹង​ម៉ា​ថ្ងៃ​ខ្ញុំ​ធ្វើ​ការងារ​​៨ ម៉ោង​ ដោយ​ត្រូវ​ងើប​តាំង​ពី​ម៉ោង​ ៤ ព្រឹក​ ។​ ​ពី​កន្លែង​ស្នាក់​នៅ​ទៅ​​ពី​ស្ថានីយ​រថភ្លើង​ គឺ​ត្រូវ​ដើរ​ ១៥ នាទី​ ទៅ​ ២០ នាទី​។​ បើ​គៀក​ម៉ោង​មែន​ទែន​ ថ្ងៃ​ខ្លះ​ត្រូវ​រត់​ក៏​មាន​។ រត់​នេះ​ទៀត​គឺ​រត់​ឡើង​ចុះ​ភ្នំ​ ហើយ​កាន់​តែ​ពិបាក​ទៀត​នោះ​គឺ​ខែ​ធ្លាក់​ទឹក​កក​ ស្រប​ពេល​ដង​ផ្លូវ​ធ្វើ​ដំណើរ​​ក៏​ប្រឈម​មុខ​​គ្រោះ​ថ្នាក់​ នឹង​ពួក​ក្រុម​ជន​ពាល​ទៅ​ទៀត​​​។​ ខ្ញុំ​ធ្វើ​ការងារ​នៅ​ស្ថានីយ៍រថភ្លើង​​មាន​មនុស្ស​គ្រប់​សណ្ឋាន​ទាំង​អស់​មាន​ពួក​សុំ​ទាន​ ពូក​ស្រវឹង​ និង​ពួក​ចោរ​ជាដើម​។ ទាំង​អស់​នេះ​​ហើយ​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្ញុំ​ស្គាល់​ពី​ជីវិត​នៅ​ស្រុក​បារាំង ​ហើយ​ក៏​ធ្វើ​​ឲ្យ​ខ្ញុំ​ស្គាល់​ពី​សង្គម​នៅ​ស្រុក​បារាំង​ផង​​ដែរ។​ ដូច្នេះ​​ត្រលប់​មក​ពី​ធ្វើ​ការ​​​វិញ​ម៉ា​ថ្ងៃ​​ខ្ញុំ​គេង​បាន​២​ ទៅ​៣ ម៉ោង​ក៏​មាន​​​ ព្រោះ​ជាប់​កិច្ច​ការងារ​ស្រាវ​ជ្រាវ​។ ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​អស់​សូវ​មាន​បញ្ហា​សុខភាព​​ទេ​ ព្រោះ​​ញ៉ាំ​បាន​គ្រប់​គ្រាន់​​”​។

រំភើប​រក​អ្វី​មក​ប្រៀប​ផ្ទឹម​មិន​បាន​ក្រោយ​បញ្ចប់​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​

ជា​ពេលវេលា​មួយ​ ដែល​នាំ​ឲ្យ​​លោក​មាន​អារម្មណ៍​​​​រំភើប​ស្ទើរ​រក​អ្វី​ប្រៀប​​ផ្ទឹម​មិន​បាន​ នៅ​ក្រោយ​ពី​ឮ​សូរ​សំឡេង​ប្រកាស​ថា​ លោក​បាន​បញ្ចប់​ជា​ស្ថាពរ​នៅ​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​ផ្នែក​បុរាណវិទ្យា ​និង​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​សិល្បៈ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ ភ្លាម​ៗ​ បន្ទាប់​ពី​លោក​​​បញ្ចប់​ការ​ ការពារ​សារណា​រយៈ​ពេល​ប្រាំ​ម៉ោង​ ស្តី​ប្រវត្តិ​​រាជ​ធានី​​កោះកែ ដែល​មាន​កម្រាស់​ជាង ៥០០​ទំព័រ​។​ ហើយ​និក្ខេប​បទ​របស់​លោក​ត្រូវ​បាន​បោះពុម្ព​ជា​សៀវភៅ​នៅ​ប្រទេស​អាល្លឺម៉ង់​ផង​ដែរ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ២០១២។​

ទន្ទឹម​នឹង​ភាព​ជោគជ័យ​​ដ៏​ត្រចះ​ត្រ​ចង់​នេះ​ លោក​​ រតនា​ ក៏​បាន​​​ចាត់​ទុក​​គ្រា​នោះ​​គឺ​ជា​ការ​បិទ​បញ្ចប់​នូវ​ទុក​ទោស​​ទាំង​ឡាយ​ ដែល​លោក​បាន​ឆ្លង​កាត់​កន្លង​មក​នេះ​។​ “នេះ​គឺ​ជា​លទ្ធផល​ ដែល​បាន​មក​ពី​ការ​ផ្ដល់​កម្លាំង​ចិត្ត​ ពី​មនុស្ស​ជាទី​ស្រលាញ់​ និង​ខ្លួន​​ឯង​​​ផ្ទាល់​។ ហេតុ​ដូចម្ដេច​ បាន​ជា​ខ្ញុំ​និយាយ​ថា ផុត​ទុក្ខទោស​ព្រោះ​ថា​ បើ​មិន​ចប់​ទេ​ ខ្ញុំ​ត្រូវ​ចុះ​ឡើង​ស្រុកបារាំង​មិន​ចេះ​ចប់​ឡើយ។ ម្យ៉ាង​បើ​ខ្ញុំ​រៀន​មិន​ចប់​ នឹង​មិន​អាច​សម្រេច​អ្វី​បាន​ទេ​​”។

11850667_10205781386879997_1808696928793160575_o

បច្ចុប្បន្ន​

លោកចិន្ត ច័ន្ទ​រតនា​ វ័យ ៣៤ ឆ្នាំ​​​​​គឺ​​​ជា​កូន​ខ្មែរ​ដំបូង​គេ​ ដែល​បាន​បញ្ចប់​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​លើ​មុខ​ជំនាញ​​​​បុរាណវិទ្យា ​និង​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​សិល្បៈ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ ​មក​ពី​សាកលវិទ្យាល័យ​ស៊័រប៊នប៉ារីស៍​៣ ​នៃ​ប្រទេស​បារាំង​។​ ក្រៅ​ពី​​​​មាន​ក្រប​ខណ្ឌ​រដ្ឋ​នៅ​រដ្ឋសភា​ លោកក៏​​ជា​សាស្ត្រាចារ្យ បង្រៀន​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​ហ្សាម៉ាន់ និង​សាកល វិទ្យាល័យ​កម្ពុជា​។ លោក​ក៏​ជា​ស្ថាបនិក​​ នៃ​ក្រុម​កេរដំណែល​ខ្មែរ​ ដោយ​​ផ្ដោត​លើ​ធ្វើ​ការ​ងារ​​ស្រាវ​ជ្រាវ និង​ផ្សព្វ ផ្សាយ​​ពី​បេតិកភណ្ឌ​ខ្មែរ។​ លោក​ រតនា​ បាន​​រៀប​រាប់​ បន្ថែម​ថា មូលហេតុ​ ​ដែល​នាំ​ឲ្យ​ខិត​ខំ​ប្រឹង​ប្រែង​គ្រប់​បែប​យ៉ាង​គឺ​កត្តា​ជីវភាព​។ លោក​មិន​បាន​គិត​ដល់​​ភាព​ហត់​​នឿយ​​នោះ​ទេ។​​

ធ្វើ​អ្វី​ក៏​ដោយ​​ឲ្យ​តែ​បាន​ប្រាក់​​ និង​ការ​​ចង់​ចេះ​។​​​​ អ្វី​មួយ​ពេល​ ដែល​យើង​ធ្វើ​ទើប​ដឹង​ថា​លំបាក​ ។​​ ម្យ៉ាង​​​​ការ​លំបាក​ទាំង​នេះ​ក៏​មាន​ការ​ជំរុញ​ និង​លើក​ទឹក​ចិត្ត​ពី​ឪពុក​ម្ដាយ​ ពិសេស​​ភរិយា​របស់​លោក​ផ្ទាល់​ផង​ដែរ​។ ​លោក​​​ចង់​យក​ចំណេះ​ដឹង​ពី​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​​ផ្នែក​វប្បធម៌​ ដើម្បី​បម្រើ​ប្រទេស​ជាតិ​ ដោយ​មិន​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​នយោបាយ​។​ ដូច្នេះ​ទោះ​​​ឆ្លង​កាត់​ការ​លំបាក​យ៉ាង​ណា​លោក​ត្រូវ​តែ​សម្រេច​គោល​ដៅ​​ឲ្យ​បាន​។ បើ​ទោះ​ជា​​បច្ចុប្បន្ន​ ស្ថិត​ ក្នុង​ដំណាក់​ការ​ចាប់​ផ្តើម​​យ៉ាង​ណា។ ទៅ​​ថ្ងៃ​អនាគត​ លោក​មាន​ទិស​​ដៅ​ធ្វើ​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ទៅ​គ្រប់​ ផ្នែក​វប្បធម៌​ ​បុរាណ​វិទ្យា និង​ផ្នែក​ស្ថាបត្យកម្ម​​ ព្រម​ទាំង​ការ​​​​សរសេរ​ជា​សៀវភៅ​​​ជា​ភាសា​ខ្មែរ​​​ឲ្យ​បាន​ច្រើន​​ទាក់​ទង​នឹង​ផ្នែក​បុរាណ​វិទ្យា​ខណៈ​​សៀវភៅ​ផ្នែក​នេះ​​ភាគ​ច្រើន​មាន​ជា​ភាសា​បរទេស​។ លោក​ក៏​មាន​គម្រោង​បើក​ក្រុមហ៊ុន​​ទេសចរណ៍​ ព្រម​​ទាំង​បើក​ជា​បណ្ណាគារ​ផង​ដែរ​។​​​​​

​​​បទ​ពិសោធន៍​ជីវិត

ធ្វើ​​អ្វី​មួយ​​ត្រូវ​មាន​គោល​ដៅ​​ច្បាស់​លាស់​​។ ​ត្រូវ​បញ្ចេញ​ឲ្យ​​អស់​​ពី​លទ្ធភាព ហើយ​​ត្រូវ​​រៀន​​ពី​​ការងារ​ទាំង​អស់​នេះ​។ ធ្វើ​ជា​គំរូ​ល្អ​សម្រាប់​​អ្នក​ជុំវិញ​ខ្លួន​ ដែល​គំរូ​ល្អ​នេះ​ក៏​ជា​សកម្មភាព​ដុស​ខាត់​​ឲ្យ​​យើង​ចេះ​លត់​ដំ​ខ្លួន​ផង​ដែរ​។ ត្រូវ​​​ផ្ដល់​​ក្តី​សង្ឃឹម​​សម្រាប់​ខ្លួន​ឯង​ អ្នក​ណា​ក៏​ធ្លាប់​ទទួល​បរាជ័យ​ដែរ​។ ប៉ុន្តែ​ត្រូវ​ចាត់​ទុក​​ការ​បរាជ័យ​គឺ​ជា​មេរៀន​សម្រាប់​យើង​។ ដូច្នេះ​បើ​​​អាច​បែង​ចែក​​​ឲ្យ​បាន​ យើង​នឹង​បោះ​ជំហាន​ទៅ​មុខ​​ជា​និច្ច​។​​​​

1012911_10152050977043634_1948868878_n

បណ្ដាំ​ផ្ញើ​ទៅ​យុវជន​​​

ការ​សិក្សា​ត្រូវ​រៀន​យក​​យល់​​​ ជា​ជាង​យក​ចាំ​​​​។ ជាក់​ស្ដែង​រូប​​លោក​ផ្ទាល់​ កាល​នៅ​ជា​និស្សិត​ មិន​ដែល​​ទទួល​បាន​ពិន្ទុ​ល្អ​នោះ​ទេ​ ដោយ​សារ​លោក​​​ជ្រើស​រើស​យក​ការ​យល់​ ឃើញ​​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ជា​សំខាន់​​។​ ដូច្នេះ​វិធីសាស្ត្រ​នៃ​ការ​រៀន​គឺ​មាន​​ការ​ច្រើន​។​ ការ​ស្ដាប់​​គ្រូ​ពន្យល់​គឺ​ជា​រឿង​មួយ ​ចំណែក​​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ និង​ការ​ពន្យល់​របស់​​គ្រូ​គឺ​ជា​រឿង​ដោយ​ឡែក​មួយ​ទៀត​។​ ជា​ទូទៅ​ការ​ពន្យល់​របស់​គ្រូ​គ្រាន់​តែ​ប្រាប់​នូវ​​គន្លឹះ​​​ខ្លះ​​ៗ តែ​​ប៉ុណ្ណោះ​​។ អ្វី​​ៗ​គឺ​ស្ថិត​នៅ​លើ​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ និង​កត្តា​ខ្លួន​ឯង​។​ ​យុវជន​​​ត្រូវ​ស្វែង​​​យល់​​ពី​ប្រទេស​ នៅ​ក្នុង​តំបន់​ទាំង​មូល​ ខណៈ​​នា​ពេល​ឆាប់​ៗ ខាង​មុខ​ កម្ពុជា​នឹង​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​​បញ្ចូល​គ្នា​។ យុវជន​ ទាំង​អស់​ត្រូវ​បង្កើន​ការ​អាន​​ជា​សំខាន់​ ព្រោះ​ការ​អាន​​​គឺ​ជា​ផ្លូវ​តែ​មួយ​គត់​នាំ​ទៅ​​រក​​ការ​ដុះ​ខាត់​ចំណេះ​ដឹង​របស់​យើង​៕

អត្ថបទ៖មៃ សុខលីម​​​​​

រកឃើញផ្នូរបុរាណមានអាយុកាលជាង ៣,០០០ ឆ្នាំនៅល្អាងស្ពាន

Koh Ker

Donate Us

We are Cambodian students and professors who lives and studies in Cambodia and abroad who support for all of activities for researching and documenting Cambodian Culture and Heritage. We are seeking everyday for the sponsors from other both local and international foundation to support the Kerdomnel Khmer Group’s activities. Your donations will be help us to sustain all of Kerdomnel Khmer’s projects.

Every sponsor of Kerdomnel Khmer Group will be posted in Kerdomnel Khmer Magazine and in its website in order that everyone can get information about Kerdomnel Khmer Group’s activities.

 

For sponsors please contact:


In Cambodia:

Mr. NHEM Vibol, Vice-director of KDNK Group

Tel: +855 (0) 12 68 82 19

E-mail: vibol99@yahoo.com

Ms. ROEUNG Kannytha, Assistant director of KDNK Group

Tel: +855 (0) 16 61 63 16

E-mail: roeungkannytha@yahoo.com

info@kerdomnel-khmer.org

 

In France:

Mr. CHEN Chanratana, Director of KDNK Group

Tel: +33 (0) 6 67 89 54 42

E-mail: chanratana@kerdomnel-khmer.org

 

In Japan

Mr. SORN Sunsopheak

Tel: +81 (0) 8 04 16 73 443

E-mail: ssspheak@yahoo.com

Kerdomnel Khmer’s announcement to the local and international donors.

Dear Valued Donors,

 

Kerdomnel Khmer Group (KDNK Group) respectfully post our announcement to your organization for potential funding support for the coming three years.

 

KDNK Group has created a project of Kerdomnel Khmer, khmer heritage, Magazine which is a magazine that focuses on Cambodian Art and Archaeology. The magazine is involved in public education through educational articles, as well as hosting exhibitions and through other avenues. We offer a variety of topics and programs that serve every age and background in the community. The KDNK Group seeks funding for our most important project: educating the community about Cambodian art and archaeology. This project is the cornerstone of our organization and our strategy to bring news about art and archaeology to Cambodian youth and adults. To achieve our aims, Kerdomnel Khmer seeks to launch an innovative partnership consisting of funded and volunteer efforts. We look forward to exploring the possibilities of the funded activities with you.

 

We are hoping to raise  the found from your aides, your contribution , your organizations, to support the next three years of production and editing of Kerdomnel Khmer Magazine which will be distributed in Cambodia and abroad. You are welcome to become an institutional supporter of Kerdomnel Khmer Magazine and its various activities by contributing towards this figure.

 

Thank you for considering our request. Please contact Professor CHEN Chanratana, professor of art and archaeology, Faculty of Archaeology, Royal University of Fine-Arts, and Director of Kerdomnel Khmer, if you need additional information or would like to discuss funding a specific program.

 

KERDOMNEL KHMER….Together We Can Protect!

 

Sincerely,

Kerdomnel Khmer Group

Address: #25E0, Phlov Lum, Phum Toul Rokar

Snagkat Chak AngRe Krom, Khan Meanchey

Phnom Penh, Cambodia.

Phone: (855) 98 64 55 55 / 12 68 82 19 / 16 616 316

 

or

 

In France:

Phone : (33) 6 67 89 54 42

E-mail: info@kerdomnel-khmer.org

chanratana@kerdomnel-khmer.org

Website: www.kerdomnel-khmer.org

Weblgo: www.kerdomnelkhmer.wordpress.com

License of Kerdomnel Khmer Magazine

Kerdomnel Khmer License from the Ministry of Information 2010


Kerdomnel Khmer License from the Ministry of Information 2009


អំពី​យើង

តើ​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ​” ជា​អ្វី?

ទស្សនាវដ្ដី​ “កេរដំណែលខ្មែរ” គឺជា​ទស្សនាវដ្ដី​ដំបូង​បង្អស់​នៅ​ក្នុង​ព្រះរាជា​ណាចក្រ​កម្ពុជា ផ្នែក​សិល្បៈ និង​បុរាណ​វិទ្យា ដែល​បង្ហាញ​ចំពោះ​អ្នក​អាន​ទាំង​ឡាយ ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​វិស័យ​វប្បធម៌ បុរាណវិទ្យា ប្រវត្តិសាស្ត្រ សិលាចារិក ជាតិពិន្ទុវិទ្យា សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​សង្គម ទេសចរណ៍… ។ល។ ទស្សនាវដ្ដី​នេះ​នឹង​ផ្ដល់​ព័ត៌មាន​ជូន​ដល់​អ្នក​អាន​ផង​ដែរ នូវ​ការងារ​ស្រាវជ្រាវ​សង្គម និង​បុរាណ​វិទ្យា​នៅ​តាម​បណ្ដា​ប្រទេស​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ និង​នៅ​ជុំវិញ​ពិភពលោក ដូចជា ការតាំង​ពិព័ណ៌ ការប្រជុំ សិក្ខាសាលា អត្ថបទ​ស្រាវជ្រាវ​ផ្សេងៗ ដែល​ទាក់ទង​នឹង​បុរាណ​វិទ្យា។

តើ​ក្រុម​អ្នក​ស្រាវជ្រាវ និង​បង្កើត​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” ជា​នរណា?

អ្នក​ស្រាវជ្រាវ និង​អ្នក​បង្កើត​ទស្សនាវដ្ដី​នេះ គឺ​ក្រុមហ៊ុន​និស្សិត និង​សាស្ត្រាចារ្យ​ខ្មែរ និង​បរទេស​មួយ​ក្រុម ដែល​បាន​និង​កំពុង​សិក្សា​នៅ​ក្នុង និង​ក្រៅ​ប្រទេស​លើ​ផ្នែក​បុរាណវិទ្យា ប្រវត្តិវិទ្យា សង្គមវិទ្យា ទេសចរណ៍ សេដ្ឋកិច្ច និង​ព័ត៌មានវិទ្យា… ។ល។ ដែល​មាន​ទឹកចិត្ត​ស្រឡាញ់​វប្បធម៌ និង​អារ្យធម៌​របស់​ខ្មែរ ហើយ​មាន​ឆន្ទៈ​ចង់​លើក​ស្ទួយ និង​ថែរក្សា​សម្បត្តិ​វប្បធម៌​ទាំង​នោះ​ឲ្យ​នៅ​ស្ថិតស្ថេរ​គង់វង្ស​ជា​រៀង​ រហូត កុំ​ឲ្យ​បាត់បង់​នូវ​អត្តសញ្ញាណ​ជាតិ​ដែល​មានអាយុកាល​ជា​ហយូរលង់​ណាស់​មក​ ហើយ។ ក្រុម​អ្នក​ស្រាវជ្រាវ​ទាំង​នេះ គឺ​ជា​សមាជិក​ក្រុម​ស្ថាបនិក​នៃ “មជ្ឈមណ្ឌល​ស្រាវជ្រាវ និង​អភិវឌ្ឍន៍​វប្បធម៌​កម្ពុជា”។

គោលបំណង​នៃ​ការផ្សព្វផ្សាយ​ទស្សនាវដ្ដី

ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” រៀបចំ​ឡើងក្នុង​គោលបំណង​ផ្សព្វផ្សាយ និង​ផ្ដល់​ព័ត៌មាន​ដល់​អ្នក​អាន និង​មហាជន​ទូទៅ នូវ​អ្វី​ដែល​ហៅ​ថា​តម្លៃ​ឲ្យ​កាន់​តែ​ខ្លាំង។ ចំពោះ​រាល់​អត្ថបទ​ទាំង​អស់​ដែល​ត្រូវ​យក​មក​ចុះ​ផ្សាយ​នៅ​ក្នុង​ ទស្សនាវដ្ដី​នេះ​គឺ​សរសេរ​ឡើង​ដោយ​ប្រើ​ពាក្យ​សម្រាយ ដោយ​មិន​ផ្ដោត​សំខាន់​ទៅ​លើ​បញ្ហា​បច្ចេកទេស​ពេក​ទេ សំដៅ​ធ្វើ​យ៉ាងណា ដើម្បី​ផ្ដល់​ភាព​ងាយស្រួល​ដល់​អ្នក​អាន​គ្រប់​ស្រទាប់​វណ្ណៈ។

តើ​ទស្សនាវដ្ដី​នេះ ធ្វើ​ឡើង​សម្រាប់​នរណា?

សិស្ស និស្សិត បញ្ញាវ័ន្ត និង​ប្រជាជន​គ្រប់​ស្រទាប់​វណ្ណៈ ជា​ពិសេស​យុវជន និង​យុវតី​ជំនាន់​ក្រោយ គឺ​ជា​គោលដៅ​ចម្បង​បំផុត​នៃ​ការផ្សព្វផ្សាយ​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ“។ អ្នក​អាន​ទាំង​អស់​អាច​ដឹង ស្វែងរក​នូវ​ព័ត៌មាន​គ្រប់​បែបយ៉ាង ដែល​ទាក់ទង​នឹង​ការងារ​ស្រាវជ្រាវ​ផ្នែក​បុរាណ​វិទ្យា ប្រវត្តិសាស្ត្រ សិលាចារិក ទេសចរណ៍ និង​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​សង្គម ទាំង​នៅ​ក្នុង និង​ក្រៅ​ប្រទេស តាម​រយៈ​អាសយដ្ឋាន​នៃ​គេហទំព័រ​ដែល​មាន​ចុះ​ផ្សាយ​នៅ​ក្នុង​ទស្សនាវដ្ដី​នេះ។ ម្យ៉ាងវិញ​ទៀត រាល់​ព័ត៌មាន​សង្ខេប​ផ្សេងៗ​ស្ដី​អំពី​ស្ថាប័ន​ស្រាវជ្រាវ​ផ្នែក​វប្បធម៌​នៃ ​បណ្ដា​ប្រទេស​នៅ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ និង​នៅ​គ្រប់​ទី​កន្លែង​នៅ​លើ​ពិភពលោក ក៏​មាន​ណែនាំ​នៅ​ក្នុង​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” នេះ​ផង​ដែរ។

អ្នក​សរសេរ​អត្ថបទ​ស្រាវជ្រាវ

ថ្វីត្បិត​តែ​ក្រុម​ការងារ​រៀបចំ​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” មាន​អ្នក​សរសេរ​អត្ថបទ​ស្រាវជ្រាវ​ក៏​ពិត​មែន ប៉ុន្តែ​យើង​ខ្ញុំ​ក៏​នៅ​តែ​រង់ចាំ​ទទួល​ស្វាគមន៍​នូវ​រាល់​អត្ថបទ​ទាំងឡាយ​ របស់​អ្នក​ស្រាវជ្រាវ ដែល​ទាក់ទង​នឹង​ផ្នែក​វប្បធម៌ និង​អារ្យធម៌​ខ្មែរ ដើម្បី​ឲ្យ​មាន​អត្ថបទ​ស្រាវជ្រាវ​សម្រាប់​ទស្សនាវដ្ដី​កាន់តែ​សម្បូរ​បែប។ លោក​អ្នក​អាន​ក៏​អាច​ផ្ញើ​ជា​លិខិត​ដើម្បី​កែតម្រូវ​នូវ​រាល់​ព័ត៌មាន​ ទាំងឡាយ​ណា​ដែល​យើង​ខ្ញុំ​បាន​ចុះ​ផ្សាយ និង​ដើម្បី​រិះគន់​ក្នុង​ន័យ​ស្ថាបនា​នូវ​រាល់​កំហុស​ឆ្គង ដែល​កើត​មាន​ឡើង​ដោយ​អចេតនា។

សប្បុរសជន​ដែល​ជួយ​ឧបត្ថម្ភ​ដល់​ទស្សនាវដ្ដី

នៅ​ក្នុង​លេខ​ទី ១ នៃ​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” នេះ​ក្រុម​ការងារ​រៀបចំ មាន​សេចក្ដី​សោមនស្ស និង​សូម​ថ្លែង​នូវ​ព្រះ​អំណរគុណ ដ៏​ស្មោះ​អស់​ពី​ដួងចិត្ត ថ្វាយ​ចំពោះ ព្រះករុណា ព្រះបាទ​សម្ដេច ព្រះ​បរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី ព្រះ​មហាក្សត្រ​នៃ​ព្រះ​រាជា​ណាចក្រ​កម្ពុជា ដែល​ព្រះអង្គ បាន​ជួយ​គាំទ្រ​យ៉ាង​ស្មោះ​អស់​ពី​ដួង​ព្រះ​ហឫទ័យ ចំពោះ​ក្រុម​ការងារ​យើង​ខ្ញុំ។ មិន​ត្រឹមតែ​ប៉ុណ្ណោះ ព្រះអង្គ​បាន​ព្រះ​មេត្តាប្រោស​ព្រះរាជទាន​នូវ​ព្រះ​រាជទ្រព្យ​ដ៏​ថ្លៃថ្លា​ របស់​ព្រះអង្គ ដើម្បី​ជំរុញ​ឲ្យ​ទស្សនាវដ្ដី​នេះ​លេច​ចេញ​រូបរាង​ឡើង។ ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត ព្រះអង្គ​ក៏​មាន​ព្រះរាជ​បន្ទូល​ផង​ដែរ ដើម្បី​លើក​ទឹកចិត្ត​ដល់​ក្រុមការងារ​យើង​ខ្ញុំ ក្នុងការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង និង​សំដៅ​ធ្វើ​យ៉ាងណា​បន្ត​ការងារ​រៀបចំ​នេះ​តទៅ​ទៀត។

គម្រោង​បោះពុម្ព​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” ឆ្នាំ​២០០៩-២០១០

ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” នឹង​ចេញ​ផ្សាយ​នៅ​រៀងរាល់​ ៣​ខែ​ម្ដង ហើយ​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៩​នេះ ក្រុម​ការងារ​យើង​ខ្ញុំ មាន​គម្រៀង​បោះពុម្ព​ផ្សាយ​ទស្សនាវដ្ដី​ចំនួន ៤ ច្បាប់ គឺ ច្បាប់​លេខ ១, លេខ ២, លេខ ៣ និង​លេខ ៤។

សេចក្ដី​អំពាវនាវ​រក​អ្នក​ឧបត្ថម្ភ​ចំពោះ​ ទស្សនាវដ្ដី

ការងារ​រៀបចំ​ទស្សនាវដ្ដី “កេរដំណែលខ្មែរ” អាច​​បន្ត​និរន្តភាព និង​ដំណើរការ​ទៅ​បាន ក៏​ដោយសារ​មាន​ការគាំទ្រ​ពី​សំណាក់​សប្បុរសជន អង្គការ ស្ថាប័ន​រដ្ឋ និង​ឯកជន វិទ្យាស្ថាន និង​ជំនួយ​មនុស្ស​ធម៌​ពី​គ្រប់​មជ្ឈដ្ឋាន​ ទាំង​ក្នុង និង​ក្រៅ​ប្រទេស ដែល​មាន​ចិត្ត​ស្រឡាញ់ គាំទ្រ និង​ថែរក្សា​សម្បត្តិ​វប្បធម៌​ជាតិ​ឲ្យ​បាន​គង់វង្ស និង​សំដៅ​ធ្វើ​យ៉ាងណា ឲ្យ​ក្រុម​ការងារ​យើង​ខ្ញុំ អាច​បន្ត​អនុវត្ត​ទៅ​លើ​គម្រោង​ស្រាវជ្រាវ និង​អភិវឌ្ឍន៍​រងស់​ខ្លួន បម្រើ​ជូន​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ។

« Older entries

%d bloggers like this: