ការបាត់បង់នូវ​កុលបុត្រខ្មែរមួយរូប (លោក រាជ សម្បត្តិ)

អត្ថបទដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ ភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍

“រាជ សម្បត្តិៈ ឪពុកដ៏ល្អ មិត្តស្មោះស មន្ត្រីមានសមត្ថភាព

Friday, 13 May 2011 15:01 ដោយ នេត្រ ភក្ត្រា

រូបថត Facebook រាជ​ សម្បត្តិ

កាល​ពី​៤៧ ឆ្នាំ​មុន គឺ​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៦៤ ទារក​ម្នាក់​មាន​ភេទ​ប្រុស បាន​ចាប់​ប្រសូត​មក​នៅ​ក្នុង​ក្រុម​គ្រួសារ​​មួយ​នៅ​លើ​ទឹកដី​ខេត្ត​ ស្វាយរៀង។ ទារក​ម្នាក់​នោះ​ត្រូវ​បាន​ឪពុក​ម្តាយ និង​សាច់​ញាតិ​របស់​ខ្លួន​ដាក់​ឈ្មោះ​ថា រាជ សម្បត្តិ។ ទារក រាជ សម្បត្តិ បាន​ចម្រើន​វ័យ​កាន់​តែ​លឿន និង​ក្លាយ​ជា​កុមារ​ម្នាក់​ដ៏​ឈ្លាសវៃ និង​គួរ​ជាទី​ស្រឡាញ់​របស់​អស់​ញាតិ​សន្តាន នៅ​ក្នុង​ស្រុក។ កុមារា រាជ សម្បត្តិ ក៏​ដូចជា​កុមារ​ជាច្រើន​ទៀត​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជាបាន​ឆ្លង​កាត់​របប​ ខ្មែរ​ក្រហមដែល​បាន​ដឹកនាំ​ប្រទេសឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ភាព​អន្តរាយ​ចន្លោះ​ពី​ថ្ងៃ​ ទី ១៧ មេសា ឆ្នាំ ១៩៧៥ ដល់​ថ្ងៃ​ទី ៦ ខែ​មករា ឆ្នាំ ១៩៧៩។

ភាព​ឈឺ​ចាប់ ខ្លោច​ផ្សា អត់​អាហារ​បាន​រួតរឹត​កុមារា រាជ សម្បត្តិ ដែល​កំពុង​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​វ័យ​មួយ​តម្រូវ​ការ​ការ​សិក្សានិងម្ហូប​អាហារ​ ព្រមទាំង​ការ​ថែទាំ​រក្សា​ពី​មាតាបិតា​របស់​ខ្លួន។ កុមារា​សម្បត្តិ ត្រូវ​បាន​ពង្រាត់​ពី​ឪពុកម្តាយ ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​កង​កុមារ​ធ្វើ​ការងារ​គ្មាន​ស្រាកស្រាន្ត។ កុមារ​សម្បត្តិ មាន​រូប​ស្គមស្គាំ ប៉ុន្តែ​ស្មាម​ញញឹម​ដ៏​ស្រស់​គួរ​ជាទី​ទាក់ទាញ និង​ស្នាម​ញញឹម​ដ៏​បរិសុទ្ធ​ក្នុង​នាម​ជា​មនុស្ស​ស្លូតត្រង់និង​ស្មោះស​នៅ​ តែ​ស្ថិត​ក្នុង​ក្រអៅ​បេះដូង​របស់​កុមារ​រូបនេះ​ជានិច្ច។

ភាព​សោក​សង្រេង​នៅ​ក្នុង​ជីវិត​របស់​លោក​ហើយ​មិន​អាច​បំភ្លេច​បាន​អស់​មួយ​ ជីវិត​លោក គឺ​ការ​បាត់បង់​ឪពុកម្តាយ​ជាអ្នក​មាន​មហា​ករុណគុណ​ចំពោះ​លោក ដោយសារ​តែ​ក្រុម​ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​ប្រល័យ​ជីវិត​លោក​ទាំងពីរ​គ្មាន​ ត្រាប្រណី។ ឪពុកលោករាជសម្បត្តិ ​គឺជា​មេស្រុក​ម្នាក់​នៅ​ក្នុង​ខេត្ត​ស្វាយ​រៀង​ ត្រូវ​បាន​ខ្មែរ​ក្រហម​យក​ទៅ​រៀន​សូត្រ ​និង​សម្លាប់​ចោល ​ចំណែក​ឯម្តាយ ​និង​បង​ ប្រុស​ទី២ ​របស់​លោក​ក៏បាន​ស្លាប់​ក្នុង​សម័យ​ខ្មែរ​ក្រហម​ដែរ។​ លោក​រាជ ​សម្បត្តិ​ធ្លាប់​បាន​ថ្លែង​ថា ​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​បំផ្លាញ​សុភ​មង្គល​ និង​សេចក្តី​សុខ​របស់​លោក​ជាមួយ​ឪពុក​ម្តាយ ​និង​បង​ប្អូន​របស់​លោក​។

កុមារា ​ រាជ សម្បត្តិ ព្រម​ទាំង​បង​ប្អូន​របស់​លោក​បាន​ក្លាយ​ជា​កុមារ​កំព្រា រស់នៅ​ដោយ​ពឹង​លើ​ខ្លួន​ឯង និង​ការ​ជួយ​ផ្តល់​ការ គាំទ្រ​ពី​សំណាក់​សាច់ញាតិ និង​ពលរដ្ឋ​មួយ​ចំនួន។ ក្រោយ​រំដោះ​ថ្ងៃ ៧ មករា ឆ្នាំ ១៩៧៩ កុមារា រាជ សម្បត្តិ បាន​ធ្វើដំណើរ​មក​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ។ កុមារា​ សម្បត្តិ បាន​ព្យាយាម​តស៊ូ​ជម្នះ​នូវ​រាល់​ឧបសគ្គ​ទាំង​ឡាយ​នៅ​ក្នុង​ជីវិត។ កុមារ​សម្បត្តិ បាន​ចម្រើន​វ័យ​បាន បន្ត​ការសិក្សា​របស់​ខ្លួន​ចេញ​ពី​សាលា​បឋមសិក្សា​វត្តភ្នំ ហើយ​បាន​បញ្ចប់​ការ​សិក្សា​ទុតិយភូមិ​នៅឆ្នាំ ១៩៨៧ នៅ​វិទ្យាល័យ​ព្រះស៊ីសុវត្ថិ។ កំពុង​សិក្សា លោក​រាជ សម្បត្តិ បាន​បើក​បង្រៀន​ភាសា​បរទេស​ក្រៅម៉ោង គឺ​នៅ​សាលា​ក្រោយវាំង។ ជា​គ្រូភាសា​អង់គ្លេស លោក​បាន​បង្ហាត់បង្រៀន​មនុស្ស​ជាច្រើន​ឲ្យ​ចេះ​សរសេរ និង​និយាយ​ភាសា​អង់គ្លេស។ យុវជន​រាជ សម្បត្តិ បាន​ក្លាយ​ទៅជាគ្រូ​បង្រៀន​ភាសា​អង់គ្លេស​យ៉ាង​ស្ទាត់​ជំនាញ។

ជីវិត ​លោក រាជ សម្បត្តិ បាន​ឆ្លង​កាត់​នូវ​ឧបសគ្គ និង​ការ​តស៊ូ​យ៉ាង​ខ្លាំង។ លោក​ឆ្លង​កាត់​ ជីវិត​ក្មេងវត្ត និង​បាន​ហែល កាត់​នូវ​ការ​តស៊ូ​ដ៏​ច្រើន​អនេក​ដូចជា​រត់​កង់​ឌុប​ពីឆ្នាំ១៩៨១ ដល់ឆ្នាំ ១៩៨៤ ដើម្បីរកប្រាក់ចិញ្ចឹមជីវិត និងបន្តការរៀនសូត្ររបស់ខ្លួន។ លោករាជ សម្បត្តិ បាន​រក្សា​ទុក​នូវ​អនុស្សាវរីយ៍​ជូរចត់ និង​ផ្អែមល្ហែម​នៅក្នុង​ជីវិត​របស់​លោក​ជានិច្ច និង​តែងតែ​លើក​ឡើង​ពី​ជីវិត​តស៊ូ​របស់​លោក​ប្រាប់​ដល់​ក្មេង​ជំនាន់​ក្រោយ។ លោក​ក៏​តែងតែ​រម្លឹក​ឡើង​វិញ​ពី​អតីតកាល​របស់​លោក ជាមួយ​នឹង​មិត្តភក្តិ​ដទៃ​ទៀត​ដែល​បាន​ស្គាល់​គ្នានិង​រៀន​ជាមួយ​គ្នា​ តាំងពី​កុមារភាព​ម្ល៉េះ។

លោក​ រាជ សម្បត្តិ បាន​ក្លាយ​ជា​មនុស្ស​ម្នាក់​មាន​ប្រជាប្រិយភាព​ដោយសារ​តែ​ការ​និយាយ​រឿង​ កំប្លែង​របស់​លោក​មិនចេះ​រីងស្ងួត និង​ភាព​ក្រមិចក្រមើម​របស់​លោក រួម​នឹង​ភាព​ស្រស់ស្រាយ និង​រាក់ទាក់​ចំពោះ​មនុស្ស​គ្រប់រូប។ លោក​បាន​រក្សា​ទុក​នូវ​របស់​ចាស់ៗ​ដែល​លោក​បាន​ប្រើប្រាស់​ពី​មុន​មក​ក្នុង​ នោះ​មាន​កង់​មួយ ដែល​លោក​បាន​ជិះ​វា​តាំង​ពី​ក្នុង​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ ១៩៨០​ម្ល៉េះ។ លោក​រាជ សម្បត្តិ ជា​មនុស្ស​ស្រឡាញ់​របស់​ប្រើប្រាស់​របស់​ខ្លួន និង​ភ្ជាប់​ខ្លួន​ទៅ​នឹង​របស់​ទាំងនោះ ដោយ​ចាត់​ទុកថា ជាផ្នែក​មួយ​នៃ​ជីវិត​របស់​លោក។ ​លោក​រាជ​ សម្បត្តិ ​បាន​ទទួល​អាហារូប​ករណ៍​ទៅ​សិក្សា​នៅ​ប្រទេស​ឥណ្ឌា​​ បន្ទាប់​ពី​លោក​បាន​បញ្ចប់​ការ​សិក្សា​ថ្នាក់​វិទ្យា​ល័យ​ក្នុង​ឆ្នាំ ​១៩៨៨​។

ក្រោយ​ពី​សម័យ​អ៊ុនតាក់ និង​ការ​រៀបចំ​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៩៣ យុវជន​រាជ សម្បត្តិ បាន​បន្ត​ការ​សិក្សា​ផ្នែក​សារព័ត៌មាន​នៅ​សាកល​វិទ្យាល័យ​ជូឡា ​ឡុងកន។ បន្ទាប់​មក លោក​បាន​សិក្សា​ជំនាញ​ផ្នែក​ទំនាក់ទំនង​សាធារណៈ សារគមនាគមន៍ និង​វិជ្ជា​ជីវៈ​សារព័ត៌មាន​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​រដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា។ លោក​បាន​ធ្វើការ​សិក្សា និង​ទទួល​ការ​បណ្តុះបណ្តាល​ផ្នែក​ជំនាញ​សារព័ត៌មាន​នៅ​បរទេស​ជាច្រើន​ថែម​ ទៀត។ លោក​បាន​បម្រើ​ការងារ​អាជីព​ជា​អ្នក​កាសែត​អស់​រយៈ​ពេល​ជាង ២០ ឆ្នាំ​ដោយ​បាន​ធ្វើ​ជា​អ្នក​ឆ្លើយឆ្លង​ព័ត៌មាន​អន្តរជាតិធំៗ​ជាច្រើន​ប្រចាំ ​ប្រទេស​កម្ពុជា។ លោក​បាន​លាចេញ​ពី​ជីវិត​ជា​អ្នកកាសែត​មក​ជាអ្នក​នាំ​ពាក្យ​អង្គជំនុំ​ជម្រះ​ វិសាមញ្ញ​ នៅក្នុង​តុលាការ​កម្ពុជា​នៅដើម​ឆ្នាំ ២០០៦ ហើយ​ក្រោយ​មក​បា​នក្លាយ​ជាប្រធាន​ផ្នែក​កិច្ចការ សាធារណៈ​នៃ​សាលា​ក្តី​ចម្រុះ​កម្ពុជា អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​នេះ។

លោក​រាជ សម្បត្តិ ទាំង​ក្នុង​អាជីព និង​ក្នុង​ជីវិត​ឯកជន​របស់​លោក​បាន​ទទួល​នូវ​ការ​គោរព​ដ៏​ជ្រាលជ្រៅ​បំផុត។ ជាមួយ​នឹង​សមត្ថភាព ភាព​រាក់ទាក់​ស្រស់ស្រាយ​របស់​លោក ទាំង​មិត្តភក្តិ និង​មិត្ត​រួម​អាជីព​បាន​ទទួល​ស្គាល់​លោក​ថា ជា​មនុស្ស​ដ៏​ស្លូតត្រង់់និង​ដ៏​ល្អ​ប្រពៃ​ម្នាក់​ប្រកប​ដោយ​ធម៌​ព្រះពុទ្ធ​ នៅ​ក្នុង​ខ្លួន។ លោក​ចូលចិត្ត​លេងសើច​សប្បាយ និង​ជាអ្នក​ចូលចិត្ត​សិល្បៈ​កម្សាន្ត។ នៅ​ក្នុង​ផ្ទះ​ លោក​រាជ សម្បត្តិ បាន​រក្សា​ទុក​នូវ​ស្គរ និង​គ្រឿង​ភ្លេង​ជាច្រើន​ទៀត។ ការ​តុបតែង​ផ្ទះ​ជា​លក្ខណៈ​ធម្មជាតិ​គឺ ជា​ចំណង់ចំណូលចិត្ត​របស់​លោក។ នៅ​ពេល​សម្រាក លោក​តែងតែ​ហៅ​លេង​ជាមួយ​សត្វ​សារិកាកែវ​របស់​លោក ជាមួយ​នឹង​សំឡេង​គ្រលួច។ លោក​រាជ សម្បត្តិ ជា​មនុស្សម្នាក់​ដែល​កាន់​ខ្ជាប់​ព្រះពុទ្ធសាសនា ដោយសារ​លោក​ក៏​ជា​អតីត​ក្មេង​វត្តម្នាក់ដែលបានស្គាល់គ្រប់រសជាតិទាំងអស់។

មនុស្ស ​ទូទៅ​បាន​ស្គាល់​លោក​យ៉ាង​ច្បាស់​តាម​រយៈ​កិច្ចការ​នៅ​សាលាក្តី​ ខ្មែរក្រហម។ លោក​រាជ សម្បត្តិ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​រាប់សែន លាន​នាក់​យល់ដឹង​ពី​ដំណើរការ​ជំនុំជម្រះ​សាលាក្តី​ខ្មែរ​ក្រហម ដោយ​ធ្វើការ​ពន្យល់​នៅ​ពេល​ពលរដ្ឋ​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច នៅ​សាលាក្តី​ខ្មែរក្រហម​ផង និង​លោក​រួម​នឹង​ក្រុម​ការងារ​បាន​ចុះ​ទៅ​កាន់​ខេត្ត​នានា​នៅក្នុង​ប្រទេស​ កម្ពុជា។ លោក​រាជ សម្បត្តិ ក៏ជា អ្នក បណ្តុះ-​បណ្តាល​អ្នក​សារព័ត៌​មាន​ដ៏​ច្រើន​ដែរ។ សិស្ស និស្សិត រួម​នឹង​អ្នក​រួម​អាជីព​តែង​តែ​ឲ្យ​តម្លៃ​លើ​រូប​លោក និង​ចាត់​ទុក​រូប​លោក រាជ សម្បត្តិ ជា​មនុស្ស​ម្នាក់​មាន​ការ​អប់រំ​ខ្ពស់ និង​ជា​ធន​ធាន​មនុស្ស​ដ៏​មាន​តម្លៃ​ម្នាក់​សម្រាប់​ប្រទេស​ជាតិ​។ លោក​ជា​កម្លាំង​ចលករមួយ​ជួយ​ផ្លាស់​ប្តូរ​មុខ​មាត់​នៃ​វិស័យ​សារព័ត៌-​មាន​ នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា។ ការ​ស្រឡាញ់​រាប់​អាន​ចំពោះ​លោក​រាជ សម្បត្តិ មិន​ត្រឹម​តែ មាន​ជាមួយ​នឹង​ជន​ជាតិ​ខ្មែរ​ដូច​គ្នា​នោះ​ឡើយ ប៉ុន្តែ​ការ​ស្រឡាញ់​នេះ បាន​ដិត​ជាប់​នៅ​ក្នុង​ចិត្ត​របស់​ជន​បរទេស​ទាំង​ឡាយ​ដែល​បាន ស្គាល់​លោក​រាជ សម្បត្តិ។ លោក​សម្បត្តិ គឺ​ជា​មនុស្ស​ម្នាក់​ដែល​គិត​ពី​សុខ​ទុក្ខ​របស់​អ្នក​ដទៃ ជាង​សុខ​ទុក្ខ​របស់​ខ្លួន​ឯង។ លោក​ជា មនុស្ស​ចិត្ត​បុណ្យ រាប់​អាន​មនុស្ស​ដោយ​ស្មោះ​ស​បំផុត​។

អំពើ​ល្អ​របស់​លោក​សម្រាប់​ មនុស្ស​ជាតិ និង​ប្រជា-​ជាតិ​ខ្មែរគឺ​ជា​អ្វី​ដែល​មនុស្ស​គ្រប់​រូប​ចង​ចាំ​មិន​ភ្លេច គឺ​ការ​ជួយ​ធ្វើ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ទាំង​អស់​យល់​ដឹង​ពី​ដំណើរ​ការ​ជំនុំ​ជម្រះ​លើ​ អតីត​មេ​ដឹក​នាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​។ លោក​បាន​ថ្លែង​ប្រាប់​ខ្ញុំ​នា​ពេល​មួយ​ថា លោក​មិន​មានការ​គំុកួន​អ្វី​ឡើយ​ចំពោះ​មេដឹក​នាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​។ អ្វី​ដែល​លោក​ធ្វើ​គឺ​ធ្វើ​ដើម្បី​នាំ​មក​នូវ​យុត្តិ​ធម៌​សម្រាប់​ប្រជា​ ជាតិ​ខ្មែរ​ទាំង​មូល គឺ​មិនមែន​ដើម្បី​សង​សឹក​នឹង​អតីត​មេដឹក​នាំ​ខ្មែរ​ក្រហម ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ឪពុក​ម្តាយ​របស់​លោក​ស្លាប់​បាត់​បង់​ជីវិត​ឡើយ​។ នេះ​គឺ​ជា​ចិត្ត​បុណ្យ របស់​អ្នក​កាន់​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ពិត​ប្រាកដ​ម្នាក់​ដែល​លោក​រាជ សម្បត្តិ​មាន។

ភាព​សកម្ម​នៅក្នុង​ការងារ​បម្រើ​ជាតិ និង​គ្រួសារ​របស់​លោក​រាជ សម្បត្តិ បាន​បញ្ចប់​ទៅ​ដោយ​មិនអស់​ចិត្ត​សម្រាប់​មនុស្សទូទៅ​ដែល​ស្គាល់និង​រាប់អាន​ លោក។ លោក រាជ ​សម្បត្តិ មានអាយុ ៤៧ ឆ្នាំ ជា​ប្រធាន​ផ្នែកកិច្ចការ​សាធារណៈ​នៃ​អង្គ​ជំនុំ​ជម្រះ​វិសាមញ្ញ​ក្នុង​ តុលាការ​កម្ពុជា​ ដែល​បាន​ទទួល​រង​នូវ​ជំងឺ​លើស​ឈាម​ធ្ងន់​ធ្ងរ​ ត្រូវបានមច្ចុរាជផ្តាច់ផ្តិលជីវិតរបស់លោកនៅវេលាម៉ោង ៨ និង ៤៥ នាទីថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០១១ នៅមន្ទីរពេទ្យ​កាល់ម៉ែត បន្ទាប់​ពីក្រុម​គ្រូពេទ្យ​បាន​ព្យាយាម​ក្នុង​ការ​ជួយ​សង្គ្រោះ​អាការ​ជំងឺ​ ដ៏ធ្ងន់​ធ្ងរ​របស់​លោក។

លោក រាជ ​សម្បត្តិ មាន​បញ្ហា​លើស​ឈាម​ កាល​ពី​ល្ងាច​ថ្ងៃ​ទី ១០ ខែ​ឧសភា វេលា​ម៉ោង ៤ និង​ ៣០​ នាទី​រសៀល នៅ​ពេល​លោក​កំពុង​បំពេញ​ការងារ។ លោក​ត្រូវ​បញ្ជូន​ពី​សាលា​ក្តី​មក​កាន់​មន្ទីរ​ពេទ្យ​កាលម៉ែតដើម្បី​ធ្វើ​ ការសង្គ្រោះ​បន្ទាន់។ បើ​តាម​ក្រុម​គ្រូ​ពេទ្យ ដោយ​សារ​តែ​ស្ថានភាព​លើស​ឈាម​របស់​លោក​មាន​សភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​លោក រាជ សម្បត្តិ ​ដាច់​សរសៃ​ឈាម​នៅ​ក្នុង​ខួរ​ក្បាល។ លោក រាជ សម្បត្តិ បាន​សម្រាន្ត​ស្តូក​ស្តឹង​មិន​ដឹង​ខ្លួនចាប់តាំង​ពីលោក​ទទួល​រងជំងឺ​លើស​ឈាម ​ ហើយ​លោក​ត្រូវ​បាន​ក្រុម​គ្រូពេទ្យបន្ត​ដក​ដង្ហើម​ដោយ​មាន​ខ្យល់​អុកស៊ីសែន​ ជា​ជំនួយ។ ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​ទាំង​ជាតិ ​និង​បរទេស​បាន​ខិត​ខំជួយ​សង្គ្រោះ​លោក ​ដោយ​មាន​គម្រោង​បញ្ជូន​លោក​ទៅ​ព្យាបាល​នៅ​ទីក្រុង​បាង​កក​ ប៉ុន្តែ​ដោយ​សារតែ​ស្ថាន​ភាព​សុខ-​ភាព​របស់​លោក​មិន​អំណោយ​ផល​ដល់​ការបញ្ជូន ​ទៅព្យាបាល​នៅក្រៅ​ប្រទេស​ឡើយ​។ ក្តី​ សង្ឃឹម​លើរូប​លោក​បានធ្លាក់​ចុះ ​ទីបំផុត​លោក​រាជ ​សម្បត្តិ ​ដែល​មនុស្ស​ទូទៅ​បាន​ស្គាល់ ​និងទទួល​ស្គាល់ពី​ប្រសិទ្ធភាព​ការងារ​របស់​លោក ​តាមរយៈ​កិច្ចការ​នៅ​សាលាក្តី​ខ្មែរ​ក្រហម ​បានលា​ចាកលោក​នេះ ​ដោយ​បន្សល់​ទុកនូវ​ភាព​អាឡោះអាល័យ​សម្រាប់​ក្រុម​គ្រួសារ​ មិត្ត​ភក្តិ​រួមអាជីព​និង​ប្រជា​ពល​រដ្ឋរួម​ជាតិ​របស់​លោក​។ លោក​រាជ សម្បតិ្ត បាន​លាចាក​លោក​នេះ​ទាំង​មិន​បាន​និយាយ​អ្វី​មួយ​ម៉ាត់​ទៅ​កាន់​កូនៗ​ជាទី​ ស្រឡាញ់​របស់​លោកនិង​ឧត្ដមភរិយា​លោក​ឡើយ។

«ពេល​នេះ បង​ចប់​ហើយ»។ នេះ​គឺ​ជា​ពាក្យ​សម្តី​ចុង​ក្រោយ​ដែល​លោក​រាជ សម្បត្តិ បាន​បន្លឺ​ឡើង​នៅ​ពេល​ដែល​លោក ទទួល​រង​នូវ​ការ​វាយលុក​យ៉ាង​ខ្លាំង​ពី​ការ​ឡើង​សម្ពាធ​ឈាម។ សម្តី​ចុង​ក្រោយ​របស់​លោក​ធ្វើ​ឲ្យ​មនុស្ស​ទូទៅ​នឹក​គិត អាណិត​ខ្លោច​ចិត្ត​ចំពោះ​មនុស្ស​ម្នាក់​ដែល​មាន​សមត្ថភាព​នៅ​ក្នុង​សង្គម ជា​ឪពុក​ដ៏​ល្អ​នៅ​ក្នុង​គ្រួសារ ជា​បង​ប្រុស​ដ៏​ល្អ​សម្រាប់​ប្អូនៗ​ទាំងឡាយ ជា​សហសេវិក​ដ៏​ស្មោះត្រង់​សម្រាប់​មិត្ត​រួម​ការងារនិង​ជា​មិត្តភក្តិ​ដ៏​ ស្មោះស​ចំពោះ​មិត្ត​ពី​កុមារភាព។

នៅ​ពេល​នេះ លោករាជ សម្បត្តិ ដ៏មានប្រជាប្រិយភាព បាន​ក្លាយ​ជា​សាកសពគ្មាន​ព្រលឹង មិន​អាច​និយាយ​មក​កាន់​យើង​ទាំងអស់​គ្នា​បាន​ទៀត​ឡើយ មិន​អាច​សប្បាយ​រីករាយ​ក្រោយ​ពី​សម្រាក​ការងារ​ជា​មួយ​យើង​ទៀត​ទេ ហើយ​ក៏​មិន​អាច​ចែក ​រម្លែក​មីឆា និង​ម្ហូប​អាហារ​ជាមួយ​គ្នា និង​ចែក​គ្នា​ច្រៀង​កម្សាន្ត​សប្បាយ​ពេល​សម្រាក​ពី​ការងារនិង​ចែក​រម្លែក​បទ ​ពិសោធ​ក្នុង​ការងារ​ជាមួយ​យើង​ទៀត​ឡើយ។ លោក​រាជ សម្បត្តិ បាន​បន្សល់​ទុក​នូវ​តែ​ស្នាម​ញញឹម​សម្រាប់​យើង​ទាំងអស់​គ្នានិង​​មិន​អាច​ ឆ្លើយ តប​ជាមួយ​នឹង​ការ​ផ្តោះផ្តង​របស់​យើង​ទៀត​ទេ។ លោក​បន្សល់​នូវ​ក្តី​ស្រឡាញ់ និង​ភាព​ស្មោះត្រង់​របស់​លោក​ចំពោះ​ជាតិ គ្រួសារ និង​មិត្តភក្តិ​ពី​ថ្ងៃ​នេះ​ត​ទៅ។ មិត្ត​ភក្តិ​រួម​អាជីព​ជាអ្នក​សារព័ត៌​មាន​ទាំង​អស់ ​សូម​ចូល​រួម​មរណ​ទុក្ខ​ចំពោះ​ក្រុម​គ្រួសារ​សព​របស់​លោក​រាជ ​សម្បត្តិ​ និងសូម​ បួងសួង​ឲ្យវិញ្ញាណ-​ក្ខន្ធ​លោក​ទៅកា​ន់សុគតិ​ភព​ និ​ងឆាប់​យោនយក​​កំណើត​សាជាថ្មី។​​ រូបំ ទុក្ខំ អនិច្ចំ អនត្តា។ សូមលោករាជ សម្បត្តិ បាន​សេចក្តីសុខ​ជា​រៀង​រហូត ពួកយើង​ខ្ញុំ​នៅ​ខាង​ក្រោយ​ចងចាំ​ជានិច្ច​ចំពោះ​រូប​លោក។ គ្មាន​អ្វី​សោកសៅនិង​ក្តុកក្តួល​ជាង​ ការ​បាត់បង់​អ្នក​ដែល​ជា​ទី​ស្រឡាញ់​របស់​ខ្លួន​ ឡើយ!

More infos: http://postkhmer.com/index.php?option=com_content&view=article&id=57862%3A2011-05-13-07-59-43&catid=4%3Alifestyle-news&Itemid=79

Advertisements

Press Release: SA SA BASSAC Opens Thoamada by Vuth Lyno

exhibition_03_thoamada_homepic.jpg

PRESS RELEASE

For Immediate Release

Friday, 13 May 2011

SA SA BASSAC opens Thoamada (ធម្មតា) by Vuth Lyno

Phnom Penh – SA SA BASSAC is pleased to announce the opening of Thoamada (ធម្មតា​​​), a solo exhibition by Vuth Lyno.

Thoamada (ធម្មតា​​​) comprises a suspended circle of nine large-scale color photographic portraits and audio. The exhibition questions the line between private and public, inner and outer: the same faces appear inside and outside the circle, but your relationship to them differs. Outside the circle, you can survey the portraits one by one; inside the circle, all the subjects gaze at you at the same time. A separate earphone accompanies each portrait—each participant talks candidly about his life. You can listen to each story one by one. Your relationship with each subject is one on one.

The portraits and stories in Thoamada (ធម្មតា​​​) derive from an intensive workshop with a professional facilitator and nine Khmer men who have sex with men (MSM) who exchanged personal stories over two days with the aim to build intimate public dialogue about, and among, Lesbian, Gay, Bisexual and Transgender (LGBT) communities.

For a closing activity, participants were asked to paint their faces as an expression of their identity. The results are personalized masks with meaningful symbols—an animal, a landscape, the Cambodian flag, and so on. One face is patterned with abstract shapes and circles to refer to the life cycle. A cat mask captures another’s affinity to the animal as well as his cat-like personality. The man behind the fierce lion mask notes that unlike lions, he doesn’t attack unless provoked. A butterfly—half in color and half in black and white—reveals the joy and sadness we all experience. An asura, a demonic Hindu mythical figure also referred to as a yeak, evokes some of the public fear still associated with LGBT communities. Mountains and flowers are symbols of home and family, while the participant himself is a leaf—someday to transform into a flower.  The flag conjures national pride and Khmer kindness. These symbols show the wide range of Khmer MSM identities.

For the artist, the circular installation of the portraits “represents a sense of community and the process of the workshop in which the participants came in, shared, and learned from each other.” The inner circle reflects the internal selves the participants want to share with the external world. The artist suggests that this community is “not complete yet.” There is a gap in the circle, a space that allows you to enter—“This space could be for anyone who wishes to be part of it.” The show challenges standard stereotypical representations of MSM and empowers them through self-representation.

The title of the show is a commonly used Khmer expression, Thoamada (ធម្មតា​​​), which means things are natural, habitual, okay—the usual. The participants tell us about their everyday, normal lives. Describing the individual photo shoots, Vuth recalls, “I told [the subjects] that they can just be themselves as if someone is talking to them, which is a setting that I wish to create in the final installation—they are talking with the audience.”

Vuth’s project is collaborative. His main concern when taking the photos was “about letting the participants be creators of their own stories, be artists themselves.”  The artist aims to capture the individuality of each subject, who is part of a “homogenous yet very diverse group.” He adds, “I wanted the photos to be something simple—passport photos.” Vuth’s installation is a passport to complex stories and lives. Together you, the artist, and his subjects make the journey—the collaboration—complete.

—Viet Lê, independent curator, writer, artist

About the Artist

Vuth Lyno (1982, Phnom Penh) uses photographic practices to question and explore ideas of social transformation and national progress. His exhibitions include Magnetic Power: ASEAN-Korea Contemporary Photography & Media Art Project (2009, Gallerydoll, Seoul), PhotoPhnomPenh (2008, French Cultural Center, Phnom Penh) and 14+1 (2007, French Cultural Center, Phnom Penh). Vuth has a Master in Social Science (RMIT University, Melbourne, 2009). He is a development worker, the Director of Sa Sa Art Projects, Phnom Penh (www.sasaart.info) and has co-curated numerous exhibitions and events in Cambodia.

About SA SA BASSAC
SA SA BASSAC is a gallery and resource center dedicated to creating, facilitating, producing, and sharing contemporary visual culture in and from Cambodia.


Thoamada
(ធម្មតា​​​) is part of Cambodia LGBT Pride 2011. Pride is a series of events aiming to provide opportunities for Khmer LGBT people to come together, celebrate who they are and be proud of their identities. It is also a chance for others to learn about LGBT issues and to promote understanding and respect.
Exhibition Details
Exhibition:                    Thoamada by Vuth Lyno
Opening:                      17 May, 6:00-8:00PM
Dates:                          17 May – 12 June, 2011
Opening Hours:           Thu-Fri 2-6pm / Sat-Sun 10am-6pm
Location:                     SA SA BASSAC #18 2nd Floor, Sothearos Blvd, Phnom Penh
Web:                            www.sasabassac.com

Contact
Erin Gleeson
Artistic Director
SA SA BASSAC
+855 (0)12 507 917
erin@sasabassac.com

%d bloggers like this: